Döbereiner, benzer kimyasal özellik gösteren elementlerden üçlü gruplar oluşturmuştur. Bu üçlülerden birinde, grubun ortasında yer alan elementin atom kütlesi, diğer iki elementin atom kütlelerinin yaklaşık ortalamasıdır.
Aşağıdaki element gruplarından hangisi Döbereiner'in üçlülerine bir örnek oluşturur?
A) Lityum, Sodyum, Potasyum
B) Klor, Brom, İyot
C) Kalsiyum, Stronsiyum, Baryum
D) Kükürt, Selenyum, Tellür
Döbereiner'in üçlüleri, elementlerin kimyasal özelliklerine göre sınıflandırılmasına yönelik ilk önemli adımlardan biridir. Bu kurala göre, benzer kimyasal özellikler gösteren üç elementten oluşan bir grupta (üçlü), ortadaki elementin atom kütlesi, diğer iki elementin atom kütlelerinin yaklaşık olarak aritmetik ortalamasına eşittir.
- Döbereiner'in Üçlüleri Prensibi: Bir üçlüdeki ilk ve üçüncü elementin atom kütlelerinin ortalaması, ortadaki elementin atom kütlesine yaklaşık olarak eşit olmalıdır.
- Şimdi, verilen seçenekleri bu prensibe göre inceleyelim ve doğru cevabı bulalım. Atom kütleleri için periyodik tablodaki yaklaşık değerleri kullanacağız.
- C) Kalsiyum (Ca), Stronsiyum (Sr), Baryum (Ba) grubunu inceleyelim:
- Kalsiyum (Ca) atom kütlesi yaklaşık $40.08$ g/mol'dür.
- Stronsiyum (Sr) atom kütlesi yaklaşık $87.62$ g/mol'dür.
- Baryum (Ba) atom kütlesi yaklaşık $137.33$ g/mol'dür.
- Kalsiyum ve Baryum'un atom kütlelerinin ortalamasını hesaplayalım:
- Ortalama Atom Kütlesi $= \frac{\text{Ca Atom Kütlesi} + \text{Ba Atom Kütlesi}}{2}$
- Ortalama Atom Kütlesi $= \frac{40.08 + 137.33}{2}$
- Ortalama Atom Kütlesi $= \frac{177.41}{2}$
- Ortalama Atom Kütlesi $= 88.705$ g/mol
- Hesapladığımız bu ortalama değer ($88.705$ g/mol), grubun ortasında yer alan Stronsiyum'un atom kütlesi olan $87.62$ g/mol değerine oldukça yakındır. Bu durum, Kalsiyum, Stronsiyum ve Baryum grubunun Döbereiner'in üçlülerine mükemmel bir örnek teşkil ettiğini göstermektedir.
Cevap C seçeneğidir.
