🎓 YKS açılımı nedir Test 2 - Ders Notu
Bu ders notu, YKS'de sıklıkla karşılaşılan dil bilgisi konularından fiilimsiler, cümle türleri, anlatım bozuklukları ve noktalama işaretleri gibi temel konuları kapsamaktadır. Testi çözerken bu notlardan faydalanabilirsiniz.
📌 Fiilimsiler 🎬
Fiilimsiler, fiil kök veya gövdelerinden türeyen, ancak fiil gibi çekimlenemeyen, isim, sıfat veya zarf görevinde kullanılabilen sözcüklerdir.
- İsim-fiil (ad-eylem): -ma, -ış, -mak eklerini alır. Örneğin: "Okumak güzeldir."
- Sıfat-fiil (ortaç): -an, -ası, -mez, -ar, -dik, -ecek, -miş eklerini alır. Örneğin: "Koşan çocuklar."
- Zarf-fiil (ulaç/bağ-fiil): -ken, -alı, -madan, -ince, -ıp, -arak, -dıkça, -e… -e, -casına eklerini alır. Örneğin: "Gülerek konuştu."
⚠️ Dikkat: Fiilimsiler fiil anlamını taşırken, isim, sıfat veya zarf gibi farklı görevlerde kullanılabilirler. Fiilimsiler yüklem olamazlar.
📌 Cümle Türleri 💬
Cümleler, anlamlarına, yüklemin türüne, öge dizilişine ve yapılarına göre farklı türlere ayrılır.
- Anlamlarına Göre Cümleler: Olumlu, olumsuz, soru, ünlem, emir cümleleri.
- Yüklemin Türüne Göre Cümleler: Fiil (eylem) cümlesi, isim (ad) cümlesi.
- Öge Dizilişine Göre Cümleler: Kurallı (düz) cümle, devrik cümle, eksiltili cümle.
- Yapılarına Göre Cümleler: Basit cümle, birleşik cümle, sıralı cümle, bağlı cümle.
💡 İpucu: Cümle türlerini belirlerken cümlenin tamamını dikkatlice okuyun ve hangi özelliği taşıdığına odaklanın.
📌 Anlatım Bozuklukları 🚧
Anlatım bozuklukları, bir cümlede anlam belirsizliği, gereksiz sözcük kullanımı, çelişkili ifadeler veya dil bilgisi kurallarına aykırılık gibi nedenlerle ortaya çıkar.
- Gereksiz Sözcük Kullanımı: Aynı anlamı taşıyan sözcüklerin bir arada kullanılması. Örneğin: "Aynı zamanda eş zamanlı olarak geldi."
- Anlam Belirsizliği: Cümlenin birden fazla anlama gelmesi. Örneğin: "Yaşlı adama yardım etti." (Kim yaşlı?)
- Yanlış Sözcük Seçimi: Anlama uygun olmayan sözcüğün kullanılması. Örneğin: "Elbiseler çok pahalıya patladı." (Patlamak yerine mal olmak kullanılmalı.)
- Çatı Uyuşmazlığı: Fiillerin çatılarının uyumsuz olması.
- Özne-Yüklem Uyuşmazlığı: Özne ile yüklemin tekillik-çoğulluk bakımından uyumsuz olması.
⚠️ Dikkat: Anlatım bozukluklarını bulmak için cümleyi dikkatlice okuyun ve anlamda bir gariplik olup olmadığını kontrol edin.
📌 Noktalama İşaretleri ✍️
Noktalama işaretleri, yazıyı daha anlaşılır kılmak, durakları belirtmek ve anlatıma zenginlik katmak için kullanılır.
- Nokta (.): Cümlenin sonuna, kısaltmalara ve sıralamalarda kullanılır.
- Virgül (,): Eş görevli sözcükleri ayırmak, ara sözleri belirtmek ve sıralı cümleleri ayırmak için kullanılır.
- Noktalı Virgül (;): Cümleleri anlamca birbirine bağlamak ve farklı türdeki ögeleri ayırmak için kullanılır.
- İki Nokta (:): Açıklama yapılacak veya örnek verilecek durumlarda kullanılır.
- Üç Nokta (...): Tamamlanmamış cümlelerin veya eksiltili ifadelerin sonunda kullanılır.
- Soru İşareti (?): Soru cümlelerinin sonunda kullanılır.
- Ünlem İşareti (!): Sevinç, üzüntü, şaşkınlık gibi duyguları ifade eden cümlelerin sonunda kullanılır.
💡 İpucu: Her noktalama işaretinin kullanım amacını ve yerini iyi öğrenin. Metni okurken hangi işaretin nereye gelebileceğini düşünün.
