İnsanlarda eşeyli üreme sürecinde, zigotun oluşumundan doğuma kadar geçen embriyonik gelişim basamaklarının doğru sıralanışı hangisidir?
A) Morula - Blastosist - Gastrula - Nörula - Fetus
B) Blastosist - Morula - Gastrula - Nörula - Fetus
C) Gastrula - Morula - Blastosist - Nörula - Fetus
D) Morula - Gastrula - Blastosist - Nörula - Fetus
İnsanlarda eşeyli üreme sürecinde, zigotun oluşumundan doğuma kadar geçen embriyonik gelişim basamaklarını doğru bir şekilde sıralamak için her bir aşamanın ne zaman gerçekleştiğini ve temel özelliklerini bilmemiz gerekir. Şimdi bu basamakları adım adım inceleyelim:
- Zigot: Döllenme sonucu oluşan tek hücreli yapıdır. Embriyonik gelişimin başlangıcıdır.
- Segmentasyon (Yarılma): Zigotun mitoz bölünmelerle hücre sayısını artırması, ancak toplam hacminin değişmemesi sürecidir. Bu bölünmeler sonucu oluşan her bir hücreye blastomer denir.
- Morula: Segmentasyon sonucu oluşan, dut görünümünde, 16-32 blastomerden oluşan katı hücre topudur. Henüz bir boşluk içermez. Bu, zigottan sonraki ilk belirgin aşamadır.
- Blastosist (Blastula): Morulanın içinde bir boşluk (blastosöl) oluşmasıyla meydana gelen, içi sıvı dolu bir hücre topudur. Dış tabakasına trofoblast, içteki hücre kümesine ise iç hücre kütlesi (embriyoblast) denir. Trofoblast rahme tutunmayı (implantasyon) sağlar, iç hücre kütlesi ise embriyoyu oluşturur.
- Gastrula: Blastosistin iç hücre kütlesindeki hücrelerin göç etmesi ve yeniden düzenlenmesiyle üç ana embriyonik tabakanın (ektoderm, mezoderm, endoderm) oluştuğu aşamadır. Bu olaya gastrulasyon denir ve organların temelini atar.
- Nörula: Gastrulasyondan sonra, özellikle ektoderm tabakasından sinir sisteminin (beyin ve omurilik) temelini oluşturan nöral tüpün geliştiği aşamadır. Bu sürece nöralasyon denir.
- Fetus: Embriyonik dönemin yaklaşık 8. haftasından itibaren, temel organ sistemlerinin oluşmaya başladığı ve belirginleştiği, doğuma kadar devam eden gelişim evresidir. Bu dönemde büyüme ve organların olgunlaşması hızlanır.
Bu sıralamayı göz önünde bulundurduğumuzda, doğru gelişim sırası Morula - Blastosist - Gastrula - Nörula - Fetus şeklindedir.
Cevap A seçeneğidir.
