Termoplastik üretiminde kullanılan ve asetilenden elde edilen, formülü C2H2 olan gazın polimerleşmesi sonucu hangi madde oluşur?
A) PolietilenBu soruyu çözmek için, asetilenin kimyasal yapısını, polimerleşme sürecini ve asetilenin endüstride hangi termoplastiklerin üretiminde kullanıldığını anlamamız gerekiyor.
Soruda bahsedilen gaz, formülü $C_2H_2$ olan asetilendir. Asetilen, kimyasal adıyla etin olarak da bilinir ve bir alkin olup, $CH \equiv CH$ şeklinde üçlü bağ içeren bir yapıya sahiptir.
Polimerleşme, küçük moleküllerin (monomerlerin) kimyasal bağlarla birleşerek çok daha büyük, uzun zincirli moleküller (polimerler) oluşturması işlemidir. Asetilen doğrudan polimerleşerek poliasetilen oluşturabilir, ancak bu, seçeneklerdeki yaygın termoplastiklerden biri değildir ve genellikle özel uygulamalarda kullanılır.
Asetilen, endüstride birçok önemli kimyasalın sentezinde başlangıç maddesi olarak kullanılır. Termoplastik üretiminde asetilenin en önemli rollerinden biri, vinil klorür monomerinin üretiminde kullanılmasıdır. Asetilen, hidroklorik asit ($HCl$) ile reaksiyona girerek vinil klorür ($CH_2=CHCl$) adı verilen bir monomeri oluşturur. İşte bu vinil klorür gazı, daha sonra polimerleşerek yaygın bir termoplastik olan polivinil klorürü (PVC) meydana getirir. Sorudaki "asetilenden elde edilen ... gazın polimerleşmesi sonucu" ifadesi, asetilenin doğrudan değil, ondan türetilen bir gazın polimerleştiğini işaret etmektedir.
Polietilen, etilen ($C_2H_4$) monomerinin polimerleşmesiyle oluşur. Etilen, asetilenden farklı bir moleküldür ve polietilen doğrudan asetilenden elde edilmez.
Polipropilen, propilen ($C_3H_6$) monomerinin polimerleşmesiyle oluşur. Propilen de asetilenden farklı bir moleküldür ve polipropilen asetilenden elde edilmez.
Polivinil klorür (PVC), vinil klorür ($CH_2=CHCl$) monomerinin polimerleşmesiyle oluşur. Vinil klorür ise asetilenin hidroklorik asit ile reaksiyonu sonucu endüstriyel olarak elde edilebilir. Bu durum, sorudaki "asetilenden elde edilen ... gazın polimerleşmesi sonucu" ifadesine tam olarak uymaktadır.
Politetrafloroetilen (PTFE), tetrafloroetilen ($C_2F_4$) monomerinin polimerleşmesiyle oluşur. Tetrafloroetilen, asetilenden tamamen farklı bir florlu hidrokarbon türevidir ve PTFE asetilenden elde edilmez.
Yukarıdaki incelemeler sonucunda, asetilenden elde edilen ve polimerleşerek yaygın bir termoplastik oluşturan maddenin vinil klorür olduğu ve onun polimerinin de polivinil klorür (PVC) olduğu anlaşılmaktadır.
Cevap C seçeneğidir.
