Amaç sonuç cümleleri 4. sınıf Test 1

Hangi cümle bir amaç ifade etmektedir?

A) Meyveleri yıkadı ve yedi.
B) Oyuncaklarını topladı ve odasına koydu.
C) Daha iyi anlamak için tekrar okudu.
D) Yağmur yağınca şemsiyesini açtı.

Sevgili öğrenciler, bu soruda bir eylemin hangi amaçla yapıldığını ifade eden cümleyi bulmamız isteniyor. Bir eylemin amacı, o eylemin niçin veya hangi maksatla yapıldığını gösterir. Genellikle "-mek için", "-mak üzere", "-diye" gibi ifadelerle belirtilir ve "Ne için?" sorusuna cevap verir.

Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:

• A) Meyveleri yıkadı ve yedi.

  Bu cümlede "yıkamak" ve "yemek" eylemleri art arda gerçekleşmiştir. Meyveleri yıkamasının amacı yemek değildir; yıkadıktan sonra yemiştir. Burada bir eylemin diğerinin amacı olduğu belirtilmemiştir, sadece bir eylem sırası vardır.

• B) Oyuncaklarını topladı ve odasına koydu.

  Yine A seçeneğindeki gibi, bu cümlede de "toplamak" ve "odasına koymak" eylemleri birbiri ardına yapılmıştır. Oyuncakları toplamasının amacı odasına koymak değildir; topladıktan sonra odasına koymuştur. Bir amaç ilişkisi yoktur.

• C) Daha iyi anlamak için tekrar okudu.

  Bu cümlede "tekrar okudu" eylemi yapılmıştır. Peki, niçin tekrar okudu? "Daha iyi anlamak için". İşte buradaki "için" edatı, tekrar okuma eyleminin amacını açıkça belirtmektedir. Amacı, konuyu daha iyi anlamaktır. Bu nedenle bu cümle bir amaç ifade etmektedir.

• D) Yağmur yağınca şemsiyesini açtı.

  Bu cümlede "şemsiyesini açtı" eylemi yapılmıştır. Peki, ne zaman veya hangi durumda açtı? "Yağmur yağınca". Buradaki "yağmur yağınca" ifadesi, şemsiye açma eyleminin bir nedenini veya koşulunu belirtir, amacını değil. Şemsiyeyi yağmur yağdığı için açmıştır, yağmur yağması amacıyla açmamıştır.

Bu incelemeler sonucunda, bir eylemin yapılma nedenini (amacını) en net şekilde ifade eden seçeneğin C olduğu görülmektedir.

Cevap C seçeneğidir.