Sevgili öğrenciler, bu soru, merkezi sinir sistemimizin farklı bölümlerinin hangi görevleri üstlendiğini ve karmaşık bir motor eylem sırasında hangi organın daha ön planda çalıştığını anlamamızı istiyor. Bir basketbol oyuncusunun potaya doğru koşarken aniden yön değiştirip sıçrayarak topu potaya sokması, yüksek düzeyde koordinasyon, denge ve hassasiyet gerektiren bir dizi harekettir. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Beyin (Serebrum): Beynin en büyük kısmı olan serebrum, bilinçli düşünme, karar verme, öğrenme, hafıza ve istemli hareketlerin başlatılması gibi üst düzey işlevlerden sorumludur. Oyuncunun topu atma kararını vermesi veya strateji geliştirmesi gibi durumlar beyinle ilgilidir. Ancak, hareketlerin uygulanması ve ince ayarı konusunda başka bir organ daha aktiftir.
- B) Beyincik (Serebellum): Beyincik, istemli hareketlerin koordinasyonu, denge, duruşun sürdürülmesi, kas tonusunun düzenlenmesi ve hareketlerin zamanlaması gibi kritik görevlere sahiptir. Oyuncunun aniden yön değiştirmesi, sıçraması ve topu hassas bir şekilde potaya atması gibi eylemler, mükemmel bir denge ve kas koordinasyonu gerektirir. Beyincik, bu karmaşık hareketlerin akıcı, pürüzsüz ve doğru bir şekilde yapılmasını sağlar. Ani yön değişikliklerinde vücudun dengesini korumak, sıçramanın yüksekliğini ve zamanlamasını ayarlamak, topu hedefe doğru fırlatırken kasların uyumlu çalışmasını sağlamak tamamen beyinciğin işidir. Bu nedenle, bu tür dinamik ve koordinasyon gerektiren bir hareket sırasında en aktif çalışan organ beyinciktir.
- C) Omurilik soğanı (Medulla Oblongata): Omurilik soğanı, nefes alma, kalp atışı, kan basıncı, yutkunma, öksürme gibi hayati ve istemsiz refleksleri kontrol eden bir yapıdır. Oyuncunun koşması veya sıçraması sırasında bu fonksiyonlar devam etse de, hareketin koordinasyonu ve dengesi ile doğrudan ilgili değildir.
- D) Omurilik: Omurilik, beyin ile vücudun geri kalanı arasındaki sinirsel iletişimi sağlayan ana yoldur. Ayrıca bazı basit refleksleri (örneğin, diz refleksi) doğrudan kontrol eder. Oyuncunun kaslarına giden komutlar omurilikten geçer ve duyusal bilgiler omurilik aracılığıyla beyne ulaşır. Ancak, karmaşık hareketlerin koordinasyonu ve ince ayarı omuriliğin birincil görevi değildir.
Yukarıdaki açıklamalardan da anlaşıldığı gibi, basketbol oyuncusunun aniden yön değiştirip sıçrayarak topu potaya sokması gibi yüksek koordinasyon, denge ve hassasiyet gerektiren bir hareket sırasında beyincik en aktif şekilde çalışır.
Cevap B seçeneğidir.