Hangi cümlede üç nokta, bir alıntıda atlanan kısmı göstermek için kullanılmıştır?
A) Yarın... belki gelirim.
B) "İnsan... düşünen bir hayvandır."
C) Odasında kitap, defter... vardı.
D) Akşam yemeğinde pilav... yedik.
Sevgili öğrenciler, bu soruda üç noktanın (elipsin) farklı kullanım alanlarını inceleyeceğiz. Üç nokta, Türkçede birden fazla amaçla kullanılabilen önemli bir noktalama işaretidir. Soruda bizden, üç noktanın bir alıntıda atlanan kısmı göstermek için kullanıldığı cümleyi bulmamız isteniyor.
- Üç Noktanın Kullanım Alanları:
- Bitmemiş cümlelerin sonunda veya sözün bir yerde kesildiğini göstermek için kullanılır. (Örnek: "Ne kadar da güzel bir gün...")
- Sözün devamının okuyucuya bırakıldığını veya bir listenin devam ettiğini belirtmek için kullanılır. (Örnek: "Kalem, defter, silgi...")
- Alıntılarda, asıl metinden çıkarılan, atlanan yerleri göstermek için kullanılır. Bu kullanımda, üç nokta genellikle tırnak işaretleri içinde yer alır.
- Konuşmalarda duraksama, tereddüt veya kesintiyi belirtmek için kullanılır. (Örnek: "Ben... aslında gelmek istemiştim.")
- Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Yarın... belki gelirim.
- Bu cümlede üç nokta, konuşan kişinin tereddüdünü, duraksamasını veya sözün kesintiye uğradığını göstermek için kullanılmıştır. Bir alıntı söz konusu değildir.
- B) "İnsan... düşünen bir hayvandır."
- Bu cümle tırnak işaretleri içinde verildiği için bir alıntıdır. Üç nokta, alıntının orijinal halinde bazı kelimelerin veya bir kısmın atlandığını, çıkarıldığını göstermektedir. Örneğin, orijinal cümle "İnsan, akıl sahibi, düşünen bir hayvandır." olabilir ve "akıl sahibi" kısmı atlanmış olabilir. Bu kullanım, soruda istenen "bir alıntıda atlanan kısmı göstermek" tanımına tam olarak uymaktadır.
- C) Odasında kitap, defter... vardı.
- Bu cümlede üç nokta, sayılan nesnelerin (kitap, defter) devamının olduğunu, yani listenin bitmediğini, benzer başka nesnelerin de bulunduğunu belirtmek için kullanılmıştır. "Vb." (ve benzerleri) anlamı taşır. Bir alıntı değildir.
- D) Akşam yemeğinde pilav... yedik.
- Bu cümlede üç nokta, tıpkı A seçeneğindeki gibi, bir duraksamayı, tereddüdü veya söylenmek istenen başka bir şeyin olduğunu ancak tamamlanmadığını ifade eder. Bir alıntı değildir.
Yukarıdaki açıklamalara göre, üç noktanın bir alıntıda atlanan kısmı göstermek için kullanıldığı cümle B seçeneğidir.
Cevap B seçeneğidir.