Aşağıdaki cümlelerin hangisinde zarf cümleciği yan cümlecik görevindedir?
A) Oraya gittiğimde seni arayacağım.
B) Kitap okumayı çok seviyor.
C) Hızlı koştu ve yarışı kazandı.
D) Güzel bir ev aldılar.
Merhaba sevgili öğrenciler! Bu soruyu birlikte adım adım inceleyerek zarf cümleciğini nasıl bulacağımızı öğrenelim.
Öncelikle zarf cümleciğinin ne olduğunu hatırlayalım: Zarf cümleciği, temel cümlenin anlamını zaman, durum, neden, koşul gibi yönlerden tamamlayan yan cümleciktir. Genellikle fiilimsilerle (örneğin, -ken, -ince, -erek, -meden, -dikçe, -ir...-mez) veya bağlaçlarla (örneğin, çünkü, mademki, eğer, ise, rağmen) kurulur.
Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Oraya gittiğimde seni arayacağım. Bu cümlede "gittiğimde" kelimesi "-dığında" zarf-fiil ekini almıştır. "Oraya gittiğimde" kısmı, "seni arayacağım" temel cümlesinin ne zaman yapılacağını belirtiyor. Yani, zaman anlamında bir zarf tümleci görevindedir. Bu nedenle, "Oraya gittiğimde" kısmı zarf cümleciğidir.
- B) Kitap okumayı çok seviyor. Bu cümlede yan cümlecik yoktur. Sadece temel bir cümle vardır. "Kitap okumayı" kelime grubu isim-fiil olmasına rağmen tüm cümle tek yargı bildirir.
- C) Hızlı koştu ve yarışı kazandı. Bu cümle, "ve" bağlacı ile bağlanmış iki temel cümleden oluşmaktadır. Herhangi bir yan cümlecik veya zarf cümleciği bulunmamaktadır.
- D) Güzel bir ev aldılar. Bu cümlede de tek bir yargı vardır ve herhangi bir yan cümlecik veya zarf cümleciği bulunmamaktadır.
Gördüğümüz gibi, zarf cümleciği olan tek seçenek A seçeneğidir.
Cevap A seçeneğidir.
