Sevgili öğrenciler,
Dinamometre, kuvvetin büyüklüğünü ölçmek için kullanılan bir araçtır. Günlük hayatta marketlerde sebze-meyve tartarken veya fizik deneylerinde kuvvet ölçerken karşımıza çıkar. Peki, bu aletin çalışma prensibi neye dayanır?
- Dinamometrenin Temel Yapısı: Bir dinamometrenin içinde genellikle özel olarak tasarlanmış bir yay bulunur. Bu yay, uygulanan kuvvete tepki olarak uzar veya sıkışır.
- Yayın Esnekliği Prensibi: Dinamometrenin çalışma prensibi, yayların esneklik özelliğine dayanır. Yani, bir yaya kuvvet uygulandığında, yay bu kuvvete orantılı olarak uzar (veya sıkışır). Uygulanan kuvvet ne kadar büyükse, yayın uzaması da o kadar fazla olur. Bu prensip, İngiliz bilim insanı Robert Hooke tarafından ortaya konan "Hooke Yasası" ile açıklanır.
- Ölçüm Nasıl Yapılır?: Dinamometrenin üzerinde bir ölçek (skala) bulunur. Yaya uygulanan kuvvetle birlikte yay uzadığında, bu uzama miktarı bir gösterge aracılığıyla ölçek üzerinde okunur ve kuvvetin değeri belirlenir.
- A) Yerçekimi kuvveti: Dinamometre, yerçekimi kuvvetinin bir sonucu olan ağırlığı ölçebilir, ancak çalışma prensibi doğrudan yerçekiminin kendisi değil, yayın bu kuvvete verdiği tepkidir.
- C) Manyetik kuvvet: Manyetik kuvvetler, farklı türdeki ölçüm cihazlarında (örneğin, elektrik motorları veya bazı sensörlerde) kullanılır, ancak dinamometrenin temel çalışma prensibi değildir.
- D) Elektrik akımı: Elektrik akımı, elektronik tartılarda veya bazı modern kuvvet sensörlerinde kullanılabilir, ancak geleneksel bir dinamometrenin çalışma prensibi değildir. Geleneksel dinamometreler mekanik bir prensiple çalışır.
Bu açıklamalardan da anlaşılacağı gibi, dinamometrenin temel çalışma prensibi, yayın esneklik özelliğini kullanmaktır.
Cevap B seçeneğidir.
