Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda, günlük hayatta sıkça karşılaştığımız bir bellek türünü anlamaya çalışacağız. Telefon numarasını çevirmeden önce kısa süreliğine akılda tutma ve sonra unutma durumu, belleğimizin hangi bölümünün çalıştığını gösterir. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Duyusal bellek: Bu bellek türü, duyularımız aracılığıyla gelen bilgiyi çok kısa bir süre (birkaç milisaniye ile birkaç saniye) ham haliyle tutar. Örneğin, bir şimşek çaktığında gördüğünüz ışık izi veya bir ses duyduğunuzda yankısı duyusal belleğe girer. Telefon numarasını çevirecek kadar uzun süre tutmak için duyusal bellek yeterli değildir.
- B) İşleyen bellek (Çalışma belleği): İşte bu, sorumuzun anahtar cevabı! İşleyen bellek, bilgiyi kısa süreliğine aktif olarak tuttuğumuz ve üzerinde zihinsel işlemler yaptığımız bellek sistemidir. Kapasitesi sınırlıdır ve bilgi, tekrar edilmezse veya üzerinde çalışılmazsa yaklaşık 15-30 saniye içinde unutulur. Telefon numarasını çevirmeden önce aklınızda tutmanız, o numarayı işleyen belleğinizde aktif olarak tuttuğunuz anlamına gelir. Çevirdikten sonra unuttuğunuzda ise, o bilgiye artık ihtiyacınız kalmadığı için işleyen bellekten atılır.
- C) Anlamsal bellek: Bu bellek türü, genel bilgileri, kavramları, kelimelerin anlamlarını ve olguları depolayan uzun süreli belleğimizin bir parçasıdır. Örneğin, "Türkiye'nin başkenti Ankara'dır" bilgisi anlamsal belleğinizde yer alır. Telefon numarasını geçici olarak akılda tutmakla ilgili değildir.
- D) Örtük bellek (İma edilen bellek): Örtük bellek, bilinçli farkındalık gerektirmeyen, otomatikleşmiş becerileri ve alışkanlıkları içeren uzun süreli bellektir. Bisiklet sürmek, enstrüman çalmak veya ayakkabı bağlamak gibi beceriler örtük belleğimiz sayesinde gerçekleşir. Telefon numarasını geçici olarak hatırlama durumuyla bir ilgisi yoktur.
Telefon numarasını çevirmeden önce kısa süreliğine akılda tutma ve çevirdikten hemen sonra unutma durumu, bilginin aktif olarak işlendiği ve geçici olarak tutulduğu işleyen belleğin tipik bir örneğidir. Bu durum, işleyen belleğin sınırlı kapasitesini ve süresini çok güzel bir şekilde gösterir.
Cevap B seçeneğidir.
