'Mi' soru eki hangi eklerden sonra gelirse ünlü uyumuna uyar?
Merhaba sevgili öğrenciler!
Türkçede soru anlamı katan 'mi' eki, kendinden önceki kelimeye uyum sağlayarak farklı şekillerde karşımıza çıkar. Bu uyuma ünlü uyumu diyoruz. Şimdi bu önemli kuralı adım adım inceleyelim:
'Mi' soru eki, Türkçede bir kelimeye soru anlamı katmak için kullanılan bir ektir. Ancak bu ek, sabit bir biçimde kalmaz; kendinden önceki kelimenin son hecesindeki ünlü harfe göre şekil değiştirir. İşte bu değişime büyük ünlü uyumu diyoruz. Yani, 'mi' eki kendinden önceki kelimenin son ünlüsüne göre mı, mi, mu, mü şekillerinden birini alır.
Şimdi verilen seçenekleri tek tek inceleyerek doğru cevabı bulalım:
'Mi' eki sadece isim çekim eklerinden sonra gelmez. Fiillerden, isimlerden, sıfatlardan, zarflardan sonra da gelebilir. Örneğin: "Geldi mi?", "Öğrenci mi?", "Güzel mi?". Bu nedenle bu seçenek yanlıştır.
'Mi' eki sadece fiil çekim eklerinden sonra da gelmez. Yukarıdaki örneklerde de görüldüğü gibi isimlerden sonra da gelebilir. Bu nedenle bu seçenek de yanlıştır.
İşte doğru cevabımız bu! 'Mi' eki, kendinden önceki kelimenin son hecesindeki ünlü harfe göre şekil değiştirerek ünlü uyumuna uyar. Bu uyumu örneklerle açıklayalım:
Eğer önceki kelimenin son ünlüsü a, ı ise 'mı' olur. (Örnek: Kitap mı?, Çalıştı mı?)
Eğer önceki kelimenin son ünlüsü e, i ise 'mi' olur. (Örnek: Geldi mi?, Evde mi?)
Eğer önceki kelimenin son ünlüsü o, u ise 'mu' olur. (Örnek: Okul mu?, Geliyor mu?)
Eğer önceki kelimenin son ünlüsü ö, ü ise 'mü' olur. (Örnek: Güzel mü?, Gördü mü?)
Gördüğünüz gibi, 'mi' eki kendinden önceki kelimenin son ünlüsüne uyum sağlayarak değişir.
Bu kesinlikle yanlıştır. Yukarıdaki örneklerde de açıkça görüldüğü gibi 'mi' eki ünlü uyumuna uyar ve farklı şekillerde karşımıza çıkar.
'Mi' soru eki, kendinden önceki kelimenin son hecesindeki ünlü harfin kalınlık-incelik, düzlük-yuvarlaklık özelliklerine göre değişerek ünlü uyumuna uyar.
Cevap C seçeneğidir.