Aşağıdaki cümlelerin hangisinde 'mi' soru eki cümleye şaşırma anlamı katmıştır?
Sevgili öğrenciler,
Türkçede '-mı / -mi / -mu / -mü' soru eki, sadece bir soru sormak için değil, aynı zamanda cümleye farklı anlamlar katmak için de kullanılır. Bu anlamlardan biri de şaşırmadır. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyerek hangi cümlede şaşırma anlamı olduğunu bulalım:
Bu cümlede, "bu kadar çabuk" ifadesi, bir işin beklenenden daha kısa sürede tamamlandığını gösterir. 'mi' soru eki, bu beklenmedik durumu vurgulayarak konuşmacının şaşkınlığını ifade eder. Örneğin, birinin çok uzun süreceğini düşündüğünüz bir işi kısa sürede bitirmesi karşısında bu cümleyi kurarsınız ve bu bir şaşırma ifadesidir.
Bu cümle, doğrudan bir bilgi alma amacı taşır. Karşıdaki kişinin yarın gelip gelmeyeceği hakkında net bir cevap beklenir. Cümlede herhangi bir şaşırma veya beklenmedik durum anlamı yoktur, sadece bir soru sorulmaktadır.
Bu da tıpkı B seçeneğindeki gibi, bir eylemin gerçekleşip gerçekleşmediğini öğrenmek için sorulan basit bir sorudur. Konuşmacının ödevin yapılıp yapılmadığına dair bir beklentisi veya şaşkınlığı söz konusu değildir.
Bu cümle, bir öneri veya teklif niteliğindedir. Karşıdaki kişinin bu öneriye katılıp katılmayacağı sorulmaktadır. Cümlede şaşırma değil, bir davet veya fikir alma amacı vardır.
Gördüğümüz gibi, A seçeneğindeki "Bu kadar çabuk mu bitirdin?" cümlesi, işin beklenenden hızlı bitmesi karşısında duyulan şaşkınlığı en net şekilde ifade etmektedir.
Cevap A seçeneğidir.
