Bu paragrafta asıl anlatılmak istenen nedir? 'İnsan hakları, tüm bireylerin doğuştan sahip olduğu temel hak ve özgürlüklerdir. Bu haklar, ırk, cinsiyet, din gibi ayrımlar gözetmeksizin herkes için geçerlidir ve evrenseldir.'
A) İnsan haklarının tanımı
B) İnsan haklarının evrenselliği
C) İnsan haklarının tarihçesi
D) İnsan hakları ihlalleri
E) İnsan hakları ve demokrasi
Sevgili öğrenciler, bu tür sorularda paragrafın tamamını dikkatlice okumak ve yazarın hangi ana fikri vurgulamak istediğini anlamak çok önemlidir. Şimdi adımları takip ederek soruyu birlikte çözelim:
- Paragrafı Anlayalım:
'İnsan hakları, tüm bireylerin doğuştan sahip olduğu temel hak ve özgürlüklerdir. Bu haklar, ırk, cinsiyet, din gibi ayrımlar gözetmeksizin herkes için geçerlidir ve evrenseldir.'
- Cümleleri Tek Tek İnceleyelim:
- Birinci Cümle: "İnsan hakları, tüm bireylerin doğuştan sahip olduğu temel hak ve özgürlüklerdir." Bu cümle, insan haklarının ne olduğunu, yani bir tanımını yapmaktadır.
- İkinci Cümle: "Bu haklar, ırk, cinsiyet, din gibi ayrımlar gözetmeksizin herkes için geçerlidir ve evrenseldir." Bu cümle ise, insan haklarının en önemli özelliklerinden birini, yani herkes için geçerli olduğunu ve evrensel olduğunu vurgulamaktadır. "Evrenseldir" kelimesi burada kilit bir ifadedir.
- Asıl Anlatılmak İsteneni Bulalım:
Paragraf, insan haklarının tanımını yaparak başlar, ancak hemen ardından bu hakların "herkes için geçerli" olduğunu ve "evrensel" olduğunu belirterek asıl vurguyu bu noktaya yapar. Eğer paragraf sadece tanımı yapsaydı A seçeneği doğru olabilirdi. Ancak ikinci cümle, insan haklarının kapsamını ve niteliğini açıklayarak, onların evrenselliğini ön plana çıkarmaktadır. Bu nedenle, paragrafın temel mesajı, insan haklarının tüm insanlar için geçerli ve sınırsız olduğu fikridir.
- Seçenekleri Değerlendirelim:
- A) İnsan haklarının tanımı: Paragrafın ilk cümlesi tanımı içerir, ancak paragraf sadece tanım yapmakla kalmaz, daha ileri gider.
- B) İnsan haklarının evrenselliği: Paragrafın ikinci cümlesi, "herkes için geçerlidir ve evrenseldir" ifadesiyle doğrudan bu konuya odaklanmaktadır. Bu, paragrafın ana vurgusudur.
- C) İnsan haklarının tarihçesi: Paragrafta insan haklarının ne zaman ortaya çıktığına dair hiçbir bilgi yoktur.
- D) İnsan hakları ihlalleri: Paragrafta insan haklarının çiğnenmesi veya ihlal edilmesiyle ilgili bir bilgi bulunmamaktadır.
- E) İnsan hakları ve demokrasi: Paragrafta demokrasi kavramına değinilmemiştir.
Bu analizler sonucunda, paragrafın asıl anlatmak istediği ana fikrin, insan haklarının evrensel niteliği olduğu açıkça görülmektedir.
Cevap B seçeneğidir.
