🎓 Sehiv Secdesi Nedir? Nasıl Yapılır? Test 1 - Ders Notu
Bu ders notu, "Sehiv Secdesi Nedir? Nasıl Yapılır?" testinde karşılaşacağınız sehiv secdesinin tanımı, hangi durumlarda gerekli olduğu, nasıl yapıldığı ve hangi durumlarda gerekmediği gibi temel konuları sade bir dille açıklamaktadır.
📌 Sehiv Secdesi Nedir?
Sehiv secdesi, namaz kılarken unutma veya yanılma sonucu meydana gelen bazı hataları telafi etmek için yapılan özel bir secdedir. Amacı, namazın eksik veya fazla kılınmasından doğan noksanlığı gidererek namazı geçerli kılmaktır.
- "Sehiv" kelimesi Arapçada "unutma, yanılma" anlamına gelir.
- Bu secde, özellikle namazın vaciplerinden birinin unutulması veya farzlarından birinin geciktirilmesi durumunda yapılır.
- Sehiv secdesi, namazı baştan kılmaya gerek kalmadan hataları düzeltme imkanı sunar.
💡 İpucu: Sehiv secdesi, namazın tamamlayıcısıdır; yapılan küçük hataların namazı bozmasını engeller.
📌 Sehiv Secdesi Hangi Durumlarda Gerekli Olur?
Sehiv secdesi, genellikle namazın vaciplerinden birinin unutulması, geciktirilmesi veya namaza fazladan bir şey eklenmesi gibi durumlarda yapılır.
- Vacibin Terki: Namazın vaciplerinden birini (örneğin, Fatiha'dan sonra zamm-ı sure okumayı, ilk oturuşu) unutarak yapmamak.
- Vacibin Geciktirilmesi: Bir vacibi kendi yerinden sonraya bırakmak (örneğin, Fatiha'yı okuduktan hemen sonra zamm-ı sure okumak yerine başka bir şey yapmak).
- Farzın Geciktirilmesi: Namazın farzlarından birini (örneğin, rüku veya secdeyi) kendi yerinden sonraya bırakmak.
- Namazda Şüphe: Rekat sayısında veya bazı vaciplerin yapılıp yapılmadığında tereddüt etmek (bu durum Hanefi mezhebinde genellikle kuvvetli zan ile giderilir ve sehiv secdesi gerektirebilir).
- Fazla Rekat veya Rüku/Secde: Yanlışlıkla namaza fazladan bir rekat eklemek veya rüku/secde yapmak.
⚠️ Dikkat: Farzların tamamen terk edilmesi veya namazın şartlarından birinin eksik olması durumunda sehiv secdesi yetmez, namazın yeniden kılınması gerekir.
📌 Sehiv Secdesi Nasıl Yapılır?
Sehiv secdesi, namazın son oturuşunda, Tahiyyat'ı okuduktan sonra sağa selam verdikten hemen sonra yapılır.
- Son oturuşta (ka'de-i ahire) Tahiyyat, Salli-Barik ve Rabbena duaları okunur.
- Sadece sağ tarafa "Esselamu aleyküm ve rahmetullah" diyerek selam verilir.
- Hemen ardından iki defa secdeye gidilir. Her secdede üçer defa "Sübhane Rabbiyel A'la" denir.
- İkinci secdeden sonra tekrar oturulur.
- Bu oturuşta Tahiyyat, Salli-Barik, Rabbena duaları okunur ve her iki tarafa da selam verilerek namaz bitirilir.
📝 Örnek: Öğle namazının üçüncü rekatında oturmayı unutup dördüncü rekata kalktığınızı varsayalım. Dördüncü rekatta rükudan sonra hatanızı fark ederseniz, namazı tamamlar, son oturuşta Tahiyyat'ı okur, sağa selam verip iki sehiv secdesi yapar, sonra tekrar oturup duaları okuyup iki yana selam vererek namazı bitirirsiniz.
📌 Hangi Durumlarda Sehiv Secdesi Gerekli Değildir veya Namaz Bozulur?
Her hata sehiv secdesi gerektirmez. Bazı durumlarda sehiv secdesi yapılmazken, bazı durumlarda ise namaz tamamen bozulur ve yeniden kılınması gerekir.
- Farzların Terki: Namazın farzlarından birini (örneğin, bir rekatı, rükuyu veya secdeleri) tamamen terk etmek. Bu durumda namaz baştan kılınır, sehiv secdesi yetmez.
- Sünnetlerin Terki: Namazın sünnetlerinden birini (örneğin, Sübhaneke duasını okumayı, rükuda ve secdede tesbihleri üçten az söylemeyi) terk etmek sehiv secdesi gerektirmez. Namaz geçerlidir.
- Namazı Bozan Haller: Namaz esnasında konuşmak, gülmek, abdestin bozulması gibi durumlar namazı tamamen bozar. Bu hatalar sehiv secdesi ile telafi edilemez, namazın yeniden kılınması gerekir.
- Şüphede Kalmak (Kuvvetli Zan Yoksa): Eğer bir konuda şüpheye düşülür ve hangi tarafın doğru olduğuna dair kuvvetli bir zan oluşmazsa, namazın yeniden kılınması gerekebilir (Hanefi mezhebinde çoğunlukla zan ile hareket edilir).
💡 İpucu: Namazda yapılan hataların farz, vacip veya sünnet olmasına göre sehiv secdesi gerekip gerekmediği değişir. Farzlar telafi edilemez, vacipler sehiv secdesi ile, sünnetler ise sehiv secdesi gerekmeksizin namazı geçerli kılar.
