Osmanlı Devleti'nde 19. yüzyılda yapılan ıslahat hareketlerinden biri aşağıdakilerden hangisidir?
A) Divan-ı Hümayun'un kurulması
B) Yeniçeri Ocağı'nın kaldırılması
C) Tımar sisteminin uygulanması
D) Kösedağ Savaşı'nın yapılması
Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda, Osmanlı Devleti'nde 19. yüzyılda yapılan ıslahat hareketlerinden birini bulmamız isteniyor. Osmanlı Devleti, 19. yüzyılda hem iç hem de dış sorunlarla mücadele ederken, ayakta kalmak ve modernleşmek amacıyla birçok yenilik (ıslahat) yapmıştır. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Divan-ı Hümayun'un kurulması: Divan-ı Hümayun, Osmanlı Devleti'nin ilk dönemlerinden itibaren (Orhan Gazi veya I. Murad dönemleri) devlet işlerinin görüşüldüğü en yüksek yönetim organıydı. Yani 19. yüzyıldan çok daha önce kurulmuştur. Bu nedenle bu seçenek doğru değildir.
- B) Yeniçeri Ocağı'nın kaldırılması: Yeniçeri Ocağı, Osmanlı ordusunun önemli bir parçası olmasına rağmen, zamanla disiplinsizleşmiş, isyanlar çıkarmış ve yeniliklere karşı gelmiştir. Sultan II. Mahmut, 1826 yılında bu ocağı tamamen ortadan kaldırmıştır. Bu olaya "Vaka-i Hayriye" (Hayırlı Olay) denir. 1826 yılı, 19. yüzyılın içinde yer aldığı için bu bir 19. yüzyıl ıslahat hareketidir. Bu seçenek doğru olabilir.
- C) Tımar sisteminin uygulanması: Tımar sistemi, Osmanlı Devleti'nin kuruluşundan itibaren uygulanan, toprağın işlenmesi karşılığında asker yetiştirme esasına dayanan bir arazi ve askeri sistemdi. Bu sistemin uygulanması 19. yüzyıl değil, çok daha önceki dönemlere aittir. Hatta 19. yüzyılda bu sistemin kaldırılması veya işlevini yitirmesi söz konusudur. Bu nedenle bu seçenek doğru değildir.
- D) Kösedağ Savaşı'nın yapılması: Kösedağ Savaşı, 1243 yılında Anadolu Selçuklu Devleti ile Moğollar arasında yapılmış bir savaştır. Bu savaş, Osmanlı Devleti'nin kuruluşundan bile önce gerçekleşmiştir ve 19. yüzyıl ile hiçbir ilgisi yoktur. Bu nedenle bu seçenek kesinlikle doğru değildir.
Yukarıdaki incelemeler sonucunda, 19. yüzyılda yapılan önemli bir ıslahat hareketinin Yeniçeri Ocağı'nın kaldırılması olduğunu görüyoruz.
Cevap B seçeneğidir.