9. sınıf kimya 1. dönem 2. yazılı 4. senaryo Test 1

Aşağıdaki elementlerden hangisinin birinci iyonlaşma enerjisi en büyüktür?

A) Li (Lityum, atom no: 3)
B) Na (Sodyum, atom no: 11)
C) K (Potasyum, atom no: 19)
D) He (Helyum, atom no: 2)
E) Ne (Neon, atom no: 10)

Merhaba sevgili öğrenciler! İyonlaşma enerjisi kavramını ve periyodik tablodaki eğilimlerini hatırlayarak bu soruyu adım adım çözelim.

• İyonlaşma Enerjisi Nedir? Bir atomdan bir elektron koparmak için gereken enerjiye iyonlaşma enerjisi denir. Ne kadar çok enerji gerekiyorsa, o elementin elektron koparmaya karşı direnci o kadar fazladır.
• Periyodik Tabloda İyonlaşma Enerjisi Eğilimleri:
  • Soldan Sağa: Genellikle artar. Çünkü atom çapı küçülür ve çekirdeğin elektronlara uyguladığı çekim kuvveti artar.
  • Yukarıdan Aşağıya: Genellikle azalır. Çünkü atom çapı büyür ve en dıştaki elektronlar çekirdekten uzaklaşır, bu da elektron koparmayı kolaylaştırır.
• Seçenekleri İnceleyelim:
  • A) Li (Lityum, atom no: 3)
  • B) Na (Sodyum, atom no: 11)
  • C) K (Potasyum, atom no: 19)
  • D) He (Helyum, atom no: 2)
  • E) Ne (Neon, atom no: 10)
• A, B ve C seçenekleri (Li, Na, K): Aynı grupta (1A grubu, alkali metaller) bulunurlar. Yukarıdan aşağıya doğru iyonlaşma enerjisi azalır. Bu nedenle K'nın iyonlaşma enerjisi en düşük olacaktır.
• D ve E seçenekleri (He, Ne): Soy gazlardır (8A grubu). Soy gazlar kararlı elektron düzenine sahiptirler (oktet kuralı). Bu nedenle elektron koparmak çok zordur ve iyonlaşma enerjileri yüksektir.
• He ve Ne Karşılaştırması: He (Helyum) ve Ne (Neon) aynı grupta (8A) bulunurlar. He, Ne'nin üstünde yer alır. Yukarıdan aşağıya doğru iyonlaşma enerjisi azaldığı için He'nin iyonlaşma enerjisi Ne'den daha yüksektir.
• Sonuç: Tüm seçenekler arasında Helyum (He) soygaz olması ve periyodik tabloda en yukarıda bulunması sebebiyle en yüksek iyonlaşma enerjisine sahiptir.

Cevap D seçeneğidir.