Merhaba sevgili öğrenciler!
Fizikte büyüklükleri iki ana kategoriye ayırırız: temel büyüklükler ve türetilmiş büyüklükler. Bu ayrım, ölçümleri ve birimleri anlamamız için çok önemlidir. SI birim sistemi (Uluslararası Birim Sistemi), bilimsel ve mühendislik alanlarında evrensel bir dil oluşturmak amacıyla belirlenmiş standart bir sistemdir.
Şimdi sorumuzu adım adım inceleyelim:
- SI Temel Büyüklükler Nelerdir?
SI birim sisteminde yedi adet temel büyüklük bulunur. Bunlar, başka hiçbir büyüklükten türetilemeyen, bağımsız büyüklüklerdir. Diğer tüm fiziksel büyüklükler bu temel büyüklükler kullanılarak ifade edilir. Bu yedi temel büyüklük şunlardır:
- Kütle (birimi: kilogram, kg)
- Uzunluk (birimi: metre, m)
- Zaman (birimi: saniye, s)
- Akım Şiddeti (birimi: amper, A)
- Sıcaklık (birimi: kelvin, K)
- Madde Miktarı (birimi: mol, mol)
- Işık Şiddeti (birimi: kandela, cd)
- Seçenekleri Değerlendirelim:
- A) Hız: Hız, birim zamanda alınan yol miktarıdır. Yani, Uzunluk / Zaman şeklinde ifade edilir. Bu nedenle türetilmiş bir büyüklüktür.
- B) Kuvvet: Kuvvet, kütle ile ivmenin çarpımıdır ($F = m \times a$). İvme ise hızdaki değişimin zamana oranıdır (Uzunluk / Zaman$^2$). Dolayısıyla kuvvet, kütle, uzunluk ve zaman gibi temel büyüklüklerden türetilmiştir.
- C) Kütle: Kütle, yukarıda da belirttiğimiz gibi, SI birim sistemindeki yedi temel büyüklükten biridir. Başka bir büyüklükten türetilmez.
- D) Enerji: Enerji, iş yapabilme kapasitesidir. Birçok formu vardır (kinetik enerji, potansiyel enerji vb.). Örneğin, kinetik enerji $ rac{1}{2}mv^2$ formülüyle ifade edilir. Kütle ve hız gibi büyüklüklerden türetilmiştir.
- E) Hacim: Hacim, bir cismin uzayda kapladığı yerdir. Uzunluğun üç kez çarpılmasıyla bulunur (örneğin, küp için Uzunluk $\times$ Uzunluk $\times$ Uzunluk). Bu nedenle türetilmiş bir büyüklüktür.
Bu analizlere göre, verilen seçenekler arasında sadece Kütle, SI birim sistemine göre temel bir büyüklüktür.
Cevap C seçeneğidir.
