9. sınıf biyoloji 1. dönem 2. yazılı 2. senaryo Test 1

Fotosentezde ışık enerjisi kullanılarak üretilen ilk kararlı organik bileşik aşağıdakilerden hangisidir?

A) Glikoz
B) Fruktoz
C) Galaktoz
D) Riboz
E) Fosfogliserik asit (PGA)

Merhaba sevgili öğrenciler, fotosentez sorusunu adım adım çözelim ve bu önemli konuyu daha iyi anlayalım!

Fotosentez, bitkilerin ve diğer bazı organizmaların ışık enerjisini kullanarak karbondioksit ve suyu glikoza (şeker) dönüştürdüğü hayati bir süreçtir. Bu süreçte, ışık enerjisi kimyasal enerjiye dönüştürülür ve bu enerji daha sonra organik moleküllerde depolanır.

• Adım 1: Fotosentezin Genel Denklemi

Fotosentezin genel denklemi şöyledir:

$6CO_2 + 6H_2O + Işık Enerjisi \rightarrow C_6H_{12}O_6 + 6O_2$

Bu denklem, karbondioksit ve suyun ışık enerjisi yardımıyla glikoza ve oksijene dönüştüğünü gösterir.

• Adım 2: Fotosentezin Aşamaları

Fotosentez iki ana aşamada gerçekleşir:

• Işığa Bağımlı Reaksiyonlar (Işık Evresi)
• Işıktan Bağımsız Reaksiyonlar (Karanlık Evre veya Calvin Döngüsü)
• Adım 3: Calvin Döngüsü ve İlk Kararlı Bileşik

Calvin döngüsü, ışıktan bağımsız reaksiyonların gerçekleştiği yerdir. Bu döngüde, karbondioksit ribuloz-1,5-bisfosfat (RuBP) ile birleşerek kararsız bir ara bileşik oluşturur. Bu kararsız bileşik hemen parçalanarak iki molekül fosfogliserik asit (PGA) oluşturur. İşte bu PGA, fotosentezde ışık enerjisi kullanılarak üretilen ilk kararlı organik bileşiktir.

• Adım 4: Diğer Seçeneklerin Değerlendirilmesi
• Glikoz: Fotosentezin son ürünlerinden biridir, ilk kararlı bileşik değildir.
• Fruktoz ve Galaktoz: Glikozun izomerleridir ve fotosentezin ilerleyen aşamalarında oluşabilirler.
• Riboz: Bir şekerdir, ancak Calvin döngüsünde karbondioksitin bağlandığı RuBP'nin yapısında bulunur, ilk kararlı bileşik değildir.
• Adım 5: Sonuç

Bu nedenle, fotosentezde ışık enerjisi kullanılarak üretilen ilk kararlı organik bileşik fosfogliserik asittir (PGA).

Cevap E seçeneğidir.