7. sınıf türkçe 1. dönem 2. yazılı 5. senaryo Test 2

🎓 7. sınıf türkçe 1. dönem 2. yazılı 5. senaryo Test 2 - Ders Notu

Sevgili öğrenciler, bu ders notu "7. sınıf Türkçe 1. dönem 2. yazılı 5. senaryo Test 2" sınavınızda karşınıza çıkabilecek ana konuları kapsar. Sınavda özellikle Fiilimsiler, Cümlede ve Paragrafta Anlam ile Yazım-Noktalama konularına odaklanmanız beklenir.

📌 Fiilimsiler (Eylemsiler)

Fiilimsiler, fiillerden türeyen ancak bir fiil gibi çekimlenmeyen, cümlede isim, sıfat veya zarf görevi üstlenen kelimelerdir. Üç ana türü vardır:

• İsim-Fiil (Mastar): Fiil kök veya gövdelerine "-ma, -ış, -mak" ekleri gelerek oluşur. Cümlede isim gibi kullanılır.
  • Örnek: "Kitap okumayı çok severim." (Okumak eyleminin adı)
  • Örnek: "Onun gülüşü içimi ısıttı." (Gülmek eyleminin adı)
• Sıfat-Fiil (Ortaç): Fiil kök veya gövdelerine "-an, -ası, -mez, -ar, -dik, -ecek, -miş" (Anası mezar dikecekmiş) ekleri gelerek oluşur. Cümlede sıfat görevi görür, kendinden sonraki ismi niteler veya adlaşmış sıfat olarak kullanılır.
  • Örnek: "Gelen misafirleri karşıladık." (Hangi misafirler? Gelen)
  • Örnek: "Yıkılmış evler onarılacak." (Nasıl evler? Yıkılmış)
  • Örnek: "Koşanlar yoruldu." (Koşan insanlar anlamında, adlaşmış sıfat-fiil)
• Zarf-Fiil (Bağ-Fiil, Ulaç): Fiil kök veya gövdelerine "-ken, -alı, -esiye, -meden, -ince, -ip, -arak, -dıkça, -r...mez, -casına, -a...a, -maxızın, -dığında" gibi ekler gelerek oluşur. Cümlede zarf görevi görür, fiili durum veya zaman yönünden niteler.
  • Örnek: "Gülerek içeri girdi." (Nasıl girdi? Gülerek)
  • Örnek: "Film başlayınca sessizlik oldu." (Ne zaman oldu? Başlayınca)
  • Örnek: "Ders çalışırken uyuyakalmışım." (Ne zaman uyudun? Çalışırken)

⚠️ Dikkat: İsim-fiil eki olan "-ma/-me" ile olumsuzluk eki olan "-ma/-me"yi karıştırmayın. Olumsuzluk eki bir eylemi olumsuz yapar, isim-fiil eki ise eylemin adını yapar. Ayrıca bazı fiilimsiler zamanla kalıcı isim (dondurma, çakmak, dolma) haline gelebilir, bunlar artık fiilimsi sayılmaz.

📌 Cümlede Anlam İlişkileri

Cümleler arasında farklı anlam ilişkileri bulunur. Bunları doğru anlamak, okuduğunuzu kavramanız için önemlidir:

• Sebep-Sonuç (Neden-Sonuç) Cümleleri: Bir olayın gerçekleşme nedenini ve sonucunu bildiren cümlelerdir. "Niçin?", "Neden?" sorularına cevap verir.
  • Örnek: "Yağmur yağdığı için pikniğe gidemedik." (Gidememe sebebi: yağmur yağması)
• Amaç-Sonuç Cümleleri: Bir eylemin hangi amaçla yapıldığını bildiren cümlelerdir. "Hangi amaçla?" sorusuna cevap verir. Amaç henüz gerçekleşmemiştir.
  • Örnek: "Sınavı kazanmak için çok çalıştı." (Çalışma amacı: sınavı kazanmak)
• Koşul-Sonuç (Şart-Sonuç) Cümleleri: Bir eylemin gerçekleşmesinin başka bir eylemin gerçekleşmesine bağlı olduğunu bildiren cümlelerdir.
  • Örnek: "Erken yatarsan erken kalkarsın." (Erken kalkma koşulu: erken yatmak)
• Karşılaştırma Cümleleri: En az iki varlık, kavram veya durum arasındaki benzerlikleri ya da farklılıkları ortaya koyan cümlelerdir. "Daha, en, kadar, gibi, göre" gibi kelimeler kullanılır.
  • Örnek: "Bu kitap diğerlerinden daha sürükleyici."
• Öznel ve Nesnel Yargılar:
  • Öznel Yargı: Kişisel duygu, düşünce ve yorum içeren, kanıtlanamayan ifadelerdir.
    • Örnek: "Bence en güzel mevsim ilkbahardır."
  • Nesnel Yargı: Kişiden kişiye değişmeyen, doğruluğu veya yanlışlığı kanıtlanabilen ifadelerdir.
    • Örnek: "Türkiye'nin başkenti Ankara'dır."

💡 İpucu: Sebep-sonuçta hem sebep hem sonuç gerçekleşmiştir. Amaç-sonuçta ise amaç henüz gerçekleşmemiştir, sadece bir niyet vardır.

📌 Paragrafta Anlam

Paragrafta anlam soruları, metni anlama ve yorumlama becerinizi ölçer.

• Ana Fikir (Ana Düşünce): Paragrafın yazılma amacı, yazarın okuyucuya vermek istediği temel mesajdır. Genellikle ilk veya son cümlede bulunur.
• Konu: Paragrafın neyden bahsettiği, üzerinde durduğu kavram veya olaydır. "Bu paragraf ne anlatıyor?" sorusunun cevabıdır.
• Başlık: Paragrafın konusunu ve ana fikrini en iyi özetleyen kısa ifadedir.
• Yardımcı Fikirler: Ana fikri destekleyen, açıklayan, geliştiren detaylardır.
• Anlatım Biçimleri:
  • Açıklayıcı Anlatım: Bilgi verme, öğretme amacı güder. Nesnel ifadeler kullanılır.
  • Öyküleyici Anlatım: Bir olayı, olayı yaşayan kahramanları ve zamanı anlatır. Olay örgüsü vardır.
  • Betimleyici Anlatım: Varlıkların, yerlerin, kişilerin özelliklerini okuyucunun gözünde canlandıracak şekilde anlatır. Gözlem önemlidir.
  • Tartışmacı Anlatım: Yazarın kendi görüşünü savunup, karşıt görüşü çürütmeye çalıştığı anlatım biçimidir.
• Düşünceyi Geliştirme Yolları:
  • Tanımlama: "Nedir?" sorusuna cevap veren ifadelerdir.
  • Örnekleme: Anlatılan konuyu somutlaştırmak için örnekler verilmesidir.
  • Karşılaştırma: İki farklı durum veya varlığın benzer ve farklı yönlerini ortaya koymaktır.
  • Tanık Gösterme: Alanında uzman bir kişinin sözünü alıntılayarak düşünceyi desteklemektir.
  • Benzetme: İki farklı varlık veya kavram arasında ortak bir özellikten yola çıkarak yapılan karşılaştırmadır.
  • Sayısal Verilerden Yararlanma: İstatistiksel bilgiler, yüzdeler, sayılar kullanarak düşünceyi desteklemektir.

📝 Önemli: Paragraf sorularını çözerken metni dikkatlice okuyun, kendi yorumlarınızı katmadan sadece metinde verilene odaklanın.

📌 Yazım Kuralları ve Noktalama İşaretleri

Bu konularda genel kuralları bilmek ve uygulamak önemlidir.

• Yazım Kuralları:
  • Büyük Harflerin Kullanımı: Cümle başları, özel isimler, unvanlar, millet, dil, din adları, belirli tarih ve ay adları.
  • Birleşik Kelimelerin Yazımı: Bitişik veya ayrı yazılan birleşik kelimeler (Örn: "demiryolu" bitişik, "ana dil" ayrı).
  • "De" ve "Ki" Bağlaçlarının Yazımı: Bağlaç olan "de" ve "ki" ayrı yazılırken, ek olan "-de" ve "-ki" bitişik yazılır.
  • Sayıların Yazımı: Genellikle yazıyla (iki yüz), para ve ölçü birimlerinde rakamla (5 kg, 10 TL).
• Noktalama İşaretleri:
  • Virgül (,) : Eş görevli kelime ve kelime gruplarını ayırma, sıralı cümleleri ayırma, ara sözleri belirtme, hitaplardan sonra.
  • Nokta (.) : Cümle sonu, bazı kısaltmalar, sıra sayıları (1.), tarih ve saat bildirme.
  • Soru İşareti (?) : Soru bildiren cümle veya sözlerin sonuna.
  • Ünlem İşareti (!) : Sevinç, korku, şaşkınlık gibi duyguları anlatan cümlelerin sonuna, hitaplardan sonra.
  • İki Nokta (:) : Açıklama yapılacak cümlenin sonuna, örnek verilecek cümlenin sonuna.

⚠️ Dikkat: Yazım ve noktalama kuralları için bol bol pratik yapın ve okuma yaparken bu kurallara dikkat etmeye çalışın.

Hepinize sınavda başarılar dilerim! 🚀