Sevgili öğrenciler, Göktürk Devleti, Türk tarihinin en önemli ve güçlü devletlerinden biridir. Bu soruyu doğru cevaplamak için Göktürk Devleti'nin hüküm sürdüğü tarihleri ve bu tarihleri yüzyıllara nasıl çevireceğimizi adım adım inceleyelim.
- Adım 1: Göktürk Devleti'nin Dönemlerini Hatırlayalım
- Göktürk Devleti, Türk tarihinde önemli bir yere sahiptir ve iki ana dönemde varlığını sürdürmüştür:
- Birinci Göktürk Kağanlığı: 552 yılında kurulmuş ve 581/582 yılına kadar hüküm sürmüştür.
- İkinci Göktürk Kağanlığı (Kutluk Devleti): 682 yılında kurulmuş ve 744 yılına kadar varlığını devam ettirmiştir.
- Adım 2: Yüzyıl Kavramını Anlayalım
- Bir yüzyıl, 100 yıllık bir zaman dilimini ifade eder. Bir yılın hangi yüzyıla ait olduğunu bulmak için pratik bir yöntem kullanabiliriz:
- Eğer yılın son iki hanesi sıfır değilse (örneğin 552, 744), yılın ilk iki hanesine 1 ekleriz. Örneğin, 552 yılı için 5 + 1 = 6, yani 6. yüzyıl. 744 yılı için 7 + 1 = 8, yani 8. yüzyıl.
- Eğer yılın son iki hanesi sıfır ise (örneğin 500, 600), yılın ilk iki hanesi o yüzyılı gösterir. Örneğin, 500 yılı 5. yüzyıl, 600 yılı 6. yüzyıl.
- Adım 3: Göktürk Dönemlerini Yüzyıllara Çevirelim
- Birinci Göktürk Kağanlığı (552-581/582): Kuruluşu olan 552 yılı, yukarıdaki kurala göre 6. yüzyıla (5+1) denk gelir. Yıkılışı olan 581/582 yılı da yine 6. yüzyılın sonlarına denk gelir.
- İkinci Göktürk Kağanlığı (682-744): Kuruluşu olan 682 yılı, 7. yüzyılın (6+1) sonlarına denk gelir. Yıkılışı olan 744 yılı ise 8. yüzyılın (7+1) ortalarına denk gelir.
- Bu durumda, Göktürk Devleti'nin genel olarak hüküm sürdüğü zaman dilimi, 6. yüzyılda başlayıp 8. yüzyılda sona ermiştir.
- Adım 4: Seçenekleri Değerlendirelim
- A) 4. ve 5. yüzyıllar: Bu dönem Göktürk Devleti'nin kuruluşundan çok daha öncedir.
- B) 6. ve 8. yüzyıllar: Yaptığımız hesaplamalara göre, Göktürk Devleti'nin varlığı 6. yüzyılda başlamış ve 8. yüzyılda sona ermiştir. Bu seçenek doğru aralığı göstermektedir.
- C) 9. ve 11. yüzyıllar: Bu dönem Göktürk Devleti'nin yıkılışından sonradır.
- D) 12. ve 14. yüzyıllar: Bu dönem de Göktürk Devleti'nin çok sonrasına aittir.
Bu bilgiler ışığında, Göktürk Devleti'nin hüküm sürdüğü yüzyıllar 6. ve 8. yüzyıllar arasındadır.
Cevap B seçeneğidir.
