Bu ders notu, 2. sınıf matematik "eldeli toplama işlemi" konusunu anlamana yardımcı olmak için hazırlandı. Testindeki soruları çözerken bu bilgileri hatırlayabilirsin.
Toplama işlemi yaparken sayıların basamaklarını bilmek çok önemlidir. İki basamaklı sayılar iki kısımdan oluşur:
📝 Örnek: $34$ sayısında $4$ birler basamağında, $3$ ise onlar basamağındadır. Yani $3$ onluk ve $4$ birlik vardır.
Eldeli toplama, iki sayıyı alt alta topladığımızda, birler basamağındaki sayıların toplamı 10 veya 10'dan büyük olduğunda yaptığımız özel bir toplama şeklidir. Bu durumda, elde ettiğimiz onluğu onlar basamağına "elde" olarak ekleriz.
💡 İpucu: Eldeli toplama, aslında onlukları bir yerden alıp diğerine taşımak gibidir!
Şimdi eldeli toplama işlemini adım adım nasıl yapacağımıza bakalım. Örnek olarak $28 + 15$ işlemini kullanalım:
Toplayacağımız sayıları, birler basamakları ve onlar basamakları alt alta gelecek şekilde yazarız.
$28$
+ $15$
-----
Önce en sağdaki basamaktan, yani birler basamağından başlarız. $8$ ve $5$'i toplarız.
$8 + 5 = 13$ eder.
$13$ sayısı, $1$ onluk ve $3$ birlikten oluşur. Birler basamağının altına sadece $3$ yazarız. $1$ onluğu ise onlar basamağının üzerine "elde" olarak yazarız (veya aklımızda tutarız).
$^{1}28$
+ $15$
-----
$3$
Şimdi onlar basamağındaki sayıları toplarız ($2$ ve $1$). Ve unutmadan, yukarıya yazdığımız "eldeki" $1$'i de bu toplama ekleriz.
$2 + 1 + (\text{eldeki } 1) = 4$ eder.
Onlar basamağının altına $4$ yazarız. Böylece toplama işlemini tamamlamış oluruz.
$^{1}28$
+ $15$
-----
$43$
Demek ki $28 + 15 = 43$ ediyormuş!
⚠️ Dikkat: Toplama işlemine her zaman birler basamağından başla ve eldeyi eklemeyi asla unutma!
💡 İpucu: Günlük hayatta markette alışveriş yaparken veya oyuncak sayarken eldeli toplama işlemini kullanabilirsin. Mesela, $16$ tane kırmızı kalemle $17$ tane mavi kalemin toplamını bulurken eldeli toplama yaparsın!
