Osmanlı Devleti, I. Dünya Savaşı'na girdiğinde kaybettiği toprakları geri alma ve stratejik hedeflere ulaşma amacı güdüyordu. Ancak savaşın genel seyri, çoğu cephede toprak kayıplarıyla sonuçlanmıştır. Sadece belirli bir cephede, savaşın sonlarına doğru yaşanan gelişmelerle toprak kazanımı söz konusu olmuştur. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Kafkas Cephesi: Bu cephe, Osmanlı Devleti'nin Rusya'ya karşı açtığı ilk cephelerden biridir. Başlangıçta Sarıkamış Harekatı gibi büyük kayıplarla sonuçlanan başarısız taarruzlar yaşanmış ve Ruslar Doğu Anadolu'da ilerlemiştir. Ancak 1917'deki Bolşevik İhtilali sonrası Rusya'da iç karışıklıklar çıkmış ve Rusya savaştan çekilme kararı almıştır. 1918'de imzalanan Brest-Litovsk Antlaşması ile Rusya, 1878 Berlin Antlaşması ile kaybettiği Kars, Ardahan ve Batum'u (Elviye-i Selase) Osmanlı Devleti'ne geri vermiştir. Bu durum, Osmanlı'nın bu cephede toprak kazanımı olarak kabul edilir.
- B) Kanal Cephesi: Osmanlı Devleti'nin İngilizlerin sömürgeleriyle bağlantısını kesmek ve Mısır'ı geri almak amacıyla açtığı bir cephedir. Cemal Paşa komutasındaki iki büyük taarruz (1915 ve 1916) İngilizler tarafından püskürtülmüştür. Bu cephede Osmanlı Devleti başarılı olamamış, aksine Filistin ve Suriye'ye doğru geri çekilmek zorunda kalmıştır. Dolayısıyla toprak kazanımı değil, kaybı yaşanmıştır.
- C) Çanakkale Cephesi: İtilaf Devletleri'nin İstanbul'u ele geçirerek Osmanlı'yı savaş dışı bırakma ve Rusya'ya yardım ulaştırma amacıyla açtığı bir cephedir. Osmanlı Devleti, bu cephede büyük bir savunma zaferi kazanmıştır. Ancak bu zafer, mevcut topraklarını savunma niteliğindedir. Herhangi bir yeni toprak kazanımı söz konusu olmamıştır.
- D) Hicaz-Yemen Cephesi: Osmanlı Devleti'nin kutsal toprakları ve Arap Yarımadası'ndaki varlığını korumaya çalıştığı bir cephedir. İngilizlerin desteklediği Arap isyanları ve bölgedeki zorlu koşullar nedeniyle Osmanlı Devleti bu cephede büyük kayıplar vermiş ve topraklarını kaybetmiştir. Toprak kazanımı değil, kaybı yaşanmıştır.
- E) Irak Cephesi: İngilizlerin Basra Körfezi'nden başlayarak Mezopotamya'daki petrol bölgelerini ele geçirme ve Bağdat'a ulaşma amacıyla açtığı bir cephedir. Kut'ül Amare kuşatması gibi önemli bir zafer kazanılsa da, genel olarak Osmanlı Devleti bu cephede İngilizlere karşı koyamamış ve Irak topraklarını kaybetmiştir. Toprak kazanımı değil, kaybı yaşanmıştır.
Bu bilgiler ışığında, Osmanlı Devleti'nin I. Dünya Savaşı sırasında Brest-Litovsk Antlaşması ile Kars, Ardahan ve Batum'u geri alması, Kafkas Cephesi'nde bir toprak kazanımı olarak kayıtlara geçmiştir.
Cevap A seçeneğidir.
