1739 Belgrad Antlaşması, Osmanlı Devleti'nin bu dönemde imzaladığı son kazançlı antlaşmalardan biri olarak kabul edilir. Bu antlaşmanın imzalanmasında etkili olan temel faktör aşağıdakilerden hangisidir?
A) İngiltere'nin arabuluculuk çabaları
B) Osmanlı ordusunun Avusturya ve Rusya'ya karşı kazandığı zaferler
C) Fransa'nın Osmanlı'ya askeri destek vermesi
D) Rusya'nın iç karışıklıklarla boğuşması
E) Kutsal İttifak'ın dağılması
Merhaba sevgili öğrenciler,
1739 Belgrad Antlaşması, Osmanlı Devleti tarihi açısından önemli bir dönüm noktasıdır. Bu antlaşma, Osmanlı'nın gerileme döneminde imzaladığı son kazançlı antlaşmalardan biri olarak kabul edilir. Şimdi bu antlaşmanın imzalanmasında etkili olan temel faktörü adım adım inceleyelim:
- Antlaşmanın Arka Planı: 1736-1739 Osmanlı-Avusturya-Rusya Savaşı, Belgrad Antlaşması'nın imzalanmasına yol açan ana olaydır. Osmanlı Devleti, bu savaşta hem Avusturya hem de Rusya ile mücadele etmiştir.
- "Kazançlı Antlaşma" Ne Anlama Gelir?: Bir devletin bir savaştan sonra imzaladığı antlaşmanın "kazançlı" olarak nitelendirilmesi, o devletin savaşta üstünlük sağladığını, toprak kazandığını veya önemli ayrıcalıklar elde ettiğini gösterir. Bu tür bir sonuç, genellikle savaş meydanındaki başarılarla doğrudan ilişkilidir.
- Osmanlı'nın Askeri Başarıları: 1736-1739 savaşında Osmanlı ordusu, özellikle Avusturya cephesinde önemli zaferler kazanmıştır. Bu zaferlerin en büyüğü, 1739'da Belgrad'ın Avusturya'dan geri alınmasıdır. Ayrıca Rusya cephesinde de Rus ilerleyişi durdurulmuş ve Rusya barışa zorlanmıştır. Bu askeri başarılar, Osmanlı'nın masaya güçlü bir şekilde oturmasını sağlamıştır.
- Diğer Seçeneklerin Değerlendirilmesi:
- A) İngiltere'nin arabuluculuk çabaları: İngiltere ve Fransa gibi devletler arabuluculuk yapmış olsa da, arabuluculuk antlaşmanın şartlarını belirlemez; şartlar genellikle savaşın sonucuna göre şekillenir. Osmanlı'nın askeri gücü olmasaydı, arabuluculuk kazançlı bir antlaşma getiremezdi.
- C) Fransa'nın Osmanlı'ya askeri destek vermesi: Fransa, Osmanlı'ya diplomatik destek ve teknik yardım sağlamış olsa da, doğrudan büyük çaplı askeri destek vererek savaşın seyrini değiştiren bir rol oynamamıştır.
- D) Rusya'nın iç karışıklıklarla boğuşması: Rusya'nın iç sorunları olsa bile, bu durum Osmanlı'nın kazançlı bir antlaşma yapmasının temel nedeni değildir. Osmanlı'nın kendi askeri gücü ve zaferleri belirleyici olmuştur.
- E) Kutsal İttifak'ın dağılması: Kutsal İttifak, 17. yüzyılın sonlarında kurulmuş ve Karlofça Antlaşması (1699) sonrası etkinliğini yitirmişti. 1739'da bu ittifakın dağılması güncel bir faktör değildi.
- Sonuç: Osmanlı Devleti'nin 1739 Belgrad Antlaşması'ndan kazançlı çıkmasının temel nedeni, savaş meydanında Avusturya ve Rusya'ya karşı elde ettiği önemli askeri zaferlerdir. Bu zaferler, Osmanlı'nın diplomatik masada güçlü bir konumda olmasını sağlamıştır.
Cevap B seçeneğidir.
