Aşağıdakilerden hangisi Türkiye'nin matematiksel konumunun sonuçlarından biri değildir?
A) Dört mevsimin belirgin olarak yaşanması
B) Akdeniz ikliminin görülmesi
C) Doğu ve batı arasında saat farkının olması
D) Kuzeyden güneye gidildikçe sıcaklığın azalması
E) Aynı anda farklı iklim özelliklerinin görülmesi
Merhaba sevgili öğrenciler! Bu soruyu adım adım inceleyerek doğru cevabı bulalım.
Öncelikle "matematiksel konum" ne demek, onu hatırlayalım. Matematiksel konum, bir yerin enlem ve boylam değerleri ile ifade edilen, yani Dünya üzerindeki yerini kesin olarak belirten konumudur. Şimdi seçenekleri bu bilgi ışığında değerlendirelim:
- A) Dört mevsimin belirgin olarak yaşanması: Türkiye, orta kuşakta yer aldığı için dört mevsim belirgin olarak yaşanır. Orta kuşakta yer almamız, matematiksel konumumuzun bir sonucudur.
- B) Akdeniz ikliminin görülmesi: Akdeniz iklimi, 30° - 40° enlemleri arasında görülen bir iklim tipidir. Türkiye'nin güney kıyılarında Akdeniz ikliminin görülmesi, enlem değerlerimizle ilgilidir, yani matematiksel konumumuzun bir sonucudur.
- C) Doğu ve batı arasında saat farkının olması: Türkiye'nin doğusu ile batısı arasında yaklaşık 76 dakikalık yerel saat farkı vardır. Bu fark, boylam derecelerimizden kaynaklanır. Boylam, matematiksel konumun bir parçasıdır.
- D) Kuzeyden güneye gidildikçe sıcaklığın azalması: Genel olarak kuzey yarımkürede kuzeyden güneye doğru gidildikçe sıcaklık artar. Ancak soruda "azalması" denildiği için bu ifade yanlıştır. Bu durumun temel nedeni, Güneş ışınlarının geliş açısıdır ve bu da enlemle ilgilidir. Enlem de matematiksel konumun bir parçasıdır. Ancak sorudaki ifade yanlış olduğu için bu seçenek doğru cevap olamaz.
- E) Aynı anda farklı iklim özelliklerinin görülmesi: Türkiye'de aynı anda farklı iklim özelliklerinin görülmesinin temel nedeni, yükselti, denize göre konum, dağların uzanış doğrultusu gibi özel konum faktörleridir. Matematiksel konumla doğrudan ilişkili değildir.
Bu nedenle, Türkiye'nin matematiksel konumunun sonuçlarından biri olmayan seçenek E seçeneğidir.
