Aşağıdakilerden hangisi, Amasya Genelgesi'nde yer alan maddelerden biridir?
A) Manda ve himaye kabul edilemez.Sevgili öğrenciler, bu soru, Milli Mücadele döneminin önemli belgelerinden biri olan Amasya Genelgesi'nin içeriğini anlamamızı gerektiriyor. Amasya Genelgesi, Kurtuluş Savaşı'nın yol haritasını çizen, ulusal egemenliğe dayalı yeni bir devlet kurma fikrinin ilk kez açıkça dile getirildiği çok kritik bir adımdır. Bu belge, milletin bağımsızlığını yine milletin azim ve kararının kurtaracağını vurgulamıştır.
Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
Bu ilke, Türk milletinin tam bağımsızlık arzusunu net bir şekilde ortaya koyan çok önemli bir prensiptir. Ancak bu ilke, ilk kez kesin ve net bir ifadeyle Erzurum Kongresi'nde dile getirilmiş ve kabul edilmiştir. Amasya Genelgesi'nde bu kadar açık bir ifade yer almaz, ancak ulusal bağımsızlık fikrinin temelleri atılmıştır.
İşte bu madde, Amasya Genelgesi'nin en temel ve en çarpıcı ifadelerinden biridir. Genelge'de "İstanbul Hükümeti, İtilaf Devletleri'nin baskısı altında olduğundan, üzerine aldığı sorumluluğun gereklerini yerine getirememektedir. Bu durum, milletimizi yok olmuş göstermektedir." şeklinde bir ifade yer alır. Bu madde, Milli Mücadele'nin gerekçesini oluşturur ve ulusal iradenin önemini vurgulayarak, yeni bir yönetim arayışının meşruiyetini sağlar.
Saltanatın kaldırılması, Milli Mücadele'nin ilk aşamalarında dile getirilen bir talep değildir. Bu, çok daha sonra, Kurtuluş Savaşı kazanıldıktan ve Cumhuriyet'in ilanına giden süreçte, 1 Kasım 1922 tarihinde gerçekleşen bir inkılaptır. Amasya Genelgesi'nde böyle bir madde bulunmaz; çünkü o dönemde öncelik, vatanın işgalden kurtarılması ve ulusal bağımsızlığın sağlanmasıdır.
Ankara'nın Milli Mücadele'nin merkezi olması ve daha sonra başkent ilan edilmesi, Amasya Genelgesi'nden çok sonraki gelişmelerdir. Ankara, 13 Ekim 1923 tarihinde Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından başkent ilan edilmiştir. Amasya Genelgesi'nde başkentle ilgili herhangi bir ifade yer almaz; genelge, daha çok ulusal direnişin örgütlenmesi ve temel ilkelerin belirlenmesi üzerine odaklanmıştır.
Yukarıdaki açıklamalar ışığında, Amasya Genelgesi'nde yer alan maddelerden birinin "İstanbul Hükümeti üzerine düşen görevi yerine getirememektedir." ifadesi olduğu açıkça görülmektedir. Bu madde, Milli Mücadele'nin meşruiyetini sağlayan ve ulusal egemenliğe dayalı bir yönetim arayışının başlangıcı olan çok önemli bir tespittir.
Cevap B seçeneğidir.
