Aşağıdakilerden hangisi, TBMM'nin ayaklanmalarla mücadelede kullandığı YÖNTEMLERDEN biri DEĞİLDİR?
A) Askeri güç kullanımı
B) Hukuki düzenlemeler
C) Propaganda ve kamuoyu oluşturma
D) Dış devletlerden yardım isteme
TBMM (Türkiye Büyük Millet Meclisi), Kurtuluş Savaşı döneminde hem dış düşmanlarla mücadele etmiş hem de ülke içinde çıkan ayaklanmaları bastırmak zorunda kalmıştır. Bu ayaklanmalarla mücadelede çeşitli yöntemler kullanmıştır. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Askeri güç kullanımı: TBMM, ayaklanmaları bastırmak için düzenli ordu birliklerini ve Kuva-yi Milliye'yi kullanmıştır. İsyanların silahlı bir şekilde ortaya çıkması karşısında, en temel ve doğrudan mücadele yöntemi askeri güçle karşılık vermek olmuştur. Bu nedenle, askeri güç kullanımı TBMM'nin başvurduğu önemli bir yöntemdir.
- B) Hukuki düzenlemeler: TBMM, isyanlarla mücadele etmek ve otoritesini sağlamlaştırmak amacıyla yasal düzenlemeler yapmıştır. Örneğin, "Hıyanet-i Vataniye Kanunu" (Vatana İhanet Kanunu) çıkarılmış ve bu kanunla isyancılar yargılanmıştır. Ayrıca, bu kanunları uygulamak üzere İstiklal Mahkemeleri kurulmuştur. Bu, hukuki bir zemin oluşturarak isyanların önüne geçmeye yönelik bir yöntemdir.
- C) Propaganda ve kamuoyu oluşturma: TBMM, halkı kendi davasına kazanmak, isyanların nedenlerini açıklamak ve isyancıların amaçlarını kötülemek için çeşitli propaganda yöntemleri kullanmıştır. Anadolu Ajansı'nın kurulması, hutbeler, bildiriler ve gazeteler aracılığıyla kamuoyu oluşturulmaya çalışılmıştır. Halkın desteğini sağlamak ve isyanlara katılımı engellemek için bu tür bilgilendirme ve ikna çabaları önemli bir yer tutmuştur.
- D) Dış devletlerden yardım isteme: TBMM, bağımsızlık mücadelesi veren ulusal bir yapıydı. İç isyanlarla mücadelede dış devletlerden yardım istemek, hem ulusal egemenlik anlayışına ters düşerdi hem de dış güçlerin iç işlerine karışmasına zemin hazırlardı. TBMM, kendi gücüyle ve halkın desteğiyle bu isyanları bastırmıştır. Dış devletlerle ilişkiler, daha çok dış düşmanlara karşı destek arayışı veya diplomatik tanınma amaçlı olmuştur, iç isyanları bastırmak için değil. Bu nedenle, dış devletlerden yardım istemek TBMM'nin iç ayaklanmalarla mücadelede kullandığı bir yöntem değildir.
Yukarıdaki açıklamalardan da anlaşılacağı üzere, TBMM iç ayaklanmalarla mücadelede askeri güç, hukuki düzenlemeler ve propaganda gibi yöntemleri kullanmışken, dış devletlerden yardım isteme yoluna gitmemiştir.
Cevap D seçeneğidir.
