"Hayatta başarıya ulaşmak isteyenler, planlı ve programlı hareket etmelidir. Unutulmamalıdır ki ayağını yorganına göre uzat sözü, sadece maddi konularda değil, hayatın her alanında geçerlidir. İmkanlarını bilerek, hedeflerini belirleyerek ve adımlarını buna göre atarak daha sağlam sonuçlara ulaşılabilir."
Bu metinde kullanılan atasözünün, anlatıma kattığı anlam aşağıdakilerden hangisidir?
A) Kişinin savurganlıktan kaçınması gerektiği.
B) Her zaman büyük hedefler koymanın önemi.
C) İnsanların başkalarına yardım etme sorumluluğu.
D) Kişinin gücü ve imkanları dâhilinde hareket etmesi gerektiği.
Sevgili öğrenciler, bu soruyu adım adım inceleyerek doğru cevaba ulaşalım. Unutmayın, okuduğumuzu anlama ve yorumlama becerisi, hayatımızın her alanında bize rehberlik eder.
- Öncelikle metnin genel mesajına bakalım: Metin, hayatta başarıya ulaşmak için planlı ve programlı hareket etmenin önemini vurguluyor. Başarıya giden yolda atılacak adımların bilinçli olması gerektiğini belirtiyor.
- Metinde kullanılan atasözü "ayağını yorganına göre uzat"tır. Bu atasözü genellikle maddi konularda, kişinin harcamalarını gelirine göre yapması gerektiğini ifade eder. Ancak metin, bu atasözünün anlamını genişleterek "sadece maddi konularda değil, hayatın her alanında geçerli" olduğunu belirtiyor.
- Metin, atasözünün bu genişletilmiş anlamını hemen ardından açıklıyor: "İmkanlarını bilerek, hedeflerini belirleyerek ve adımlarını buna göre atarak daha sağlam sonuçlara ulaşılabilir." Bu ifade, kişinin kendi gücünü, kaynaklarını ve sınırlarını iyi tanıması, hedeflerini ve eylemlerini bu gerçeklere göre şekillendirmesi gerektiğini açıkça ortaya koyuyor.
- Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Kişinin savurganlıktan kaçınması gerektiği. Bu seçenek, atasözünün genellikle maddi konulardaki anlamını yansıtır. Ancak metin, atasözünün anlamını "hayatın her alanı"na yaydığı ve "imkanlarını bilerek, hedeflerini belirleyerek" gibi ifadelerle açıkladığı için, sadece savurganlıktan kaçınma anlamı metnin vermek istediği ana mesajı tam olarak karşılamaz.
- B) Her zaman büyük hedefler koymanın önemi. Bu seçenek, metnin ve atasözünün anlamıyla çelişir. Atasözü, imkanlar dahilinde hareket etmeyi öğütlerken, bu seçenek sınırsız hedef koymayı önermektedir.
- C) İnsanların başkalarına yardım etme sorumluluğu. Bu seçenek, metinde geçen atasözüyle veya metnin genel mesajıyla hiçbir ilgisi olmayan, tamamen farklı bir konudur.
- D) Kişinin gücü ve imkanları dâhilinde hareket etmesi gerektiği. Bu seçenek, metnin atasözünü açıkladığı "İmkanlarını bilerek, hedeflerini belirleyerek ve adımlarını buna göre atarak" ifadesiyle birebir örtüşmektedir. "Gücü ve imkanları dâhilinde hareket etmek", kişinin kendi sınırlarını ve kaynaklarını bilerek plan yapması ve adım atması anlamına gelir. Bu, metnin atasözüne yüklediği temel anlamdır.
Cevap D seçeneğidir.
