Aşağıdaki iyonik bileşiklerden hangisinin adı yanlış verilmiştir?
A) $KNO_3$: Potasyum nitrat
B) $Ca(OH)_2$: Kalsiyum hidroksit
C) $NH_4Cl$: Amonyum klorür
D) $Fe_2(SO_4)_3$: Demir(III) sülfat
E) $Cu_2O$: Bakır(II) oksit
Merhaba sevgili öğrenciler!
İyonik bileşiklerin adlandırılması, kimyanın temel konularından biridir. Bu soruda, verilen iyonik bileşiklerin adlarının doğru olup olmadığını kontrol edeceğiz. İyonik bileşikleri adlandırırken, metalin sabit değerlikli mi yoksa değişken değerlikli mi olduğuna dikkat etmemiz gerekir. Değişken değerlikli metaller için adlandırmada Roma rakamları kullanılır.
- A) $KNO_3$: Potasyum nitrat
- Potasyum (K) bir alkali metaldir ve her zaman $+1$ değerlik alır.
- Nitrat ($NO_3$) ise $-1$ yüklü bir poliatomik iyondur.
- Bileşik adı "Potasyum nitrat" doğrudur.
- B) $Ca(OH)_2$: Kalsiyum hidroksit
- Kalsiyum (Ca) bir toprak alkali metaldir ve her zaman $+2$ değerlik alır.
- Hidroksit (OH) ise $-1$ yüklü bir poliatomik iyondur. İki hidroksit iyonu olduğu için toplam yük $2 \times (-1) = -2$ olur, bu da kalsiyumun $+2$ yükünü dengeler.
- Bileşik adı "Kalsiyum hidroksit" doğrudur.
- C) $NH_4Cl$: Amonyum klorür
- Amonyum ($NH_4$) $+1$ yüklü bir poliatomik katyondur.
- Klor (Cl) ise $-1$ yüklü bir anyon olarak klorür adını alır.
- Bileşik adı "Amonyum klorür" doğrudur.
- D) $Fe_2(SO_4)_3$: Demir(III) sülfat
- Demir (Fe) değişken değerlikli bir geçiş metalidir.
- Sülfat ($SO_4$) $-2$ yüklü bir poliatomik iyondur. Bileşikte üç sülfat iyonu olduğu için toplam negatif yük $3 \times (-2) = -6$ olur.
- Bileşiğin nötr olması için iki demir iyonunun toplam yükünün $+6$ olması gerekir. Bu durumda her bir demir iyonunun yükü $+6 / 2 = +3$ olur.
- Demirin değerliği $+3$ olduğu için adlandırmada Demir(III) kullanılır.
- Bileşik adı "Demir(III) sülfat" doğrudur.
- E) $Cu_2O$: Bakır(II) oksit
- Bakır (Cu) değişken değerlikli bir geçiş metalidir.
- Oksijen (O) $-2$ yüklü bir anyon olarak oksit adını alır.
- Bileşikte bir oksit iyonu olduğu için toplam negatif yük $-2$'dir.
- Bileşiğin nötr olması için iki bakır iyonunun toplam yükünün $+2$ olması gerekir. Bu durumda her bir bakır iyonunun yükü $+2 / 2 = +1$ olur.
- Bakırın değerliği $+1$ olduğu için adlandırmada "Bakır(I) oksit" şeklinde belirtilmesi gerekirdi.
- Verilen ad "Bakır(II) oksit" olduğu için bu adlandırma yanlıştır. Bakır(II) oksit bileşiğinin formülü $CuO$ olurdu.
Cevap E seçeneğidir.