II. Mahmut döneminde $1826$ yılında Yeniçeri Ocağı'nın kaldırılmasıyla yerine kurulan Asakir-i Mansure-i Muhammediye, Osmanlı Devleti'nde modern ordu teşkilatına geçişin en önemli adımlarından biri olmuştur.
Bu modernleşme hareketinin siyasi ve sosyal boyutları düşünüldüğünde, aşağıdakilerden hangisinin bu düzenlemenin doğrudan bir sonucu olduğu söylenemez?
A) Padişah otoritesinin güçlenmesi ve merkeziyetçi yapının pekişmesi.
B) Askerlik mesleğinin profesyonelleşmesi ve düzenli eğitime dayalı bir yapıya kavuşması.
C) Avrupa devletleriyle askeri iş birliğinin artması ve ittifakların güçlenmesi.
D) Ordu içinde yeni bir hiyerarşi ve rütbe sisteminin oluşturulması.
E) Askeri harcamaların artması ve devlet bütçesi üzerinde ek yük oluşturması.
Merhaba sevgili öğrenciler,
Bu soruda, II. Mahmut döneminde Yeniçeri Ocağı'nın kaldırılması ve yerine Asakir-i Mansure-i Muhammediye'nin kurulmasının siyasi ve sosyal boyutları ele alınarak, bu düzenlemenin doğrudan bir sonucu olmayan seçeneği bulmamız isteniyor. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Padişah otoritesinin güçlenmesi ve merkeziyetçi yapının pekişmesi: Yeniçeri Ocağı, zamanla devlet içinde güçlenmiş, isyanlar çıkararak padişahın otoritesini sarsan ve merkezi yönetimi zayıflatan bir yapıya dönüşmüştü. Ocağın kaldırılmasıyla, padişahın mutlak otoritesi üzerindeki en büyük engel ortadan kalkmış, devletin merkeziyetçi yapısı önemli ölçüde güçlenmiştir. Bu, düzenlemenin doğrudan bir sonucudur.
- B) Askerlik mesleğinin profesyonelleşmesi ve düzenli eğitime dayalı bir yapıya kavuşması: Asakir-i Mansure-i Muhammediye, Avrupa tarzı modern askeri eğitim ve disiplin anlayışıyla kurulmuş bir ordudur. Bu yeni orduyla birlikte askerlik, belirli kurallara, eğitime ve hiyerarşiye dayalı profesyonel bir meslek haline gelmiştir. Bu da düzenlemenin doğrudan bir sonucudur.
- C) Avrupa devletleriyle askeri iş birliğinin artması ve ittifakların güçlenmesi: Asakir-i Mansure-i Muhammediye'nin kurulması, Osmanlı Devleti'nin kendi iç askeri yapısını modernleştirme ve güçlendirme amacı taşımaktaydı. Bu düzenleme, doğrudan Avrupa devletleriyle askeri iş birliğini artırma veya ittifakları güçlendirme hedefiyle yapılmamıştır. Osmanlı Devleti'nin dış politikadaki ittifakları veya iş birlikleri, genellikle daha geniş jeopolitik çıkarlar ve diplomatik ilişkiler çerçevesinde şekillenirdi. Ordunun modernleşmesi, devletin dışarıdaki gücünü artırsa da, doğrudan bir iş birliği veya ittifak sonucu değildir. Bu nedenle, bu seçeneğin doğrudan bir sonuç olduğu söylenemez.
- D) Ordu içinde yeni bir hiyerarşi ve rütbe sisteminin oluşturulması: Modern bir ordu, düzenli bir komuta zinciri, belirli rütbeler ve hiyerarşik bir yapı gerektirir. Yeniçeri Ocağı'nın geleneksel ve zamanla bozulmuş yapısının aksine, Asakir-i Mansure-i Muhammediye ile birlikte Avrupa ordularındaki gibi modern bir rütbe ve hiyerarşi sistemi getirilmiştir. Bu, modernleşmenin temel unsurlarından biridir ve doğrudan bir sonucudur.
- E) Askeri harcamaların artması ve devlet bütçesi üzerinde ek yük oluşturması: Modern bir ordunun kurulması, düzenli maaşlar, modern silah ve teçhizat alımı, kışla inşası, eğitim masrafları gibi kalemlerde önemli harcamalar gerektirir. Yeniçeri Ocağı'nın kaldırılmasıyla ortaya çıkan bu yeni ve modern ordu, devlet bütçesi üzerinde kaçınılmaz olarak ek bir yük oluşturmuştur. Bu da düzenlemenin doğrudan bir sonucudur.
Yukarıdaki açıklamalardan da anlaşılacağı üzere, Asakir-i Mansure-i Muhammediye'nin kurulmasıyla doğrudan ilişkili olmayan seçenek C'dir.
Cevap C seçeneğidir.