$19.$ yüzyılda Fransız İhtilali'nin etkisiyle ortaya çıkan milliyetçilik akımı, çok uluslu bir yapıya sahip olan Osmanlı Devleti için ciddi bir iç tehdit oluşturmuştur. Bu tehdidin sonuçları arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?
A) Balkanlarda Sırp, Yunan, Bulgar gibi ulusların bağımsızlıklarını kazanması.
B) Osmanlıcılık, İslamcılık gibi fikir akımlarının güçlenerek devletin birleştirici unsuru haline gelmesi.
C) Ermeni meselesi gibi azınlık sorunlarının uluslararası platformlara taşınması.
D) Osmanlı Devleti'nin toprak bütünlüğünün bozulması.
E) Tanzimat Fermanı ve Islahat Fermanı gibi reform hareketlerinin hız kazanması.
Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda, 19. yüzyılda Fransız İhtilali'nin etkisiyle ortaya çıkan milliyetçilik akımının Osmanlı Devleti üzerindeki etkilerini ve bu tehdidin sonuçlarını değerlendirmemiz isteniyor. Ancak bizden, bu tehdidin sonuçları arasında yer almayan seçeneği bulmamız bekleniyor. Hadi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Balkanlarda Sırp, Yunan, Bulgar gibi ulusların bağımsızlıklarını kazanması.
- Milliyetçilik akımı, Osmanlı Devleti'nin çok uluslu yapısı içinde yaşayan Sırp, Yunan, Bulgar gibi milletlerin kendi bağımsız devletlerini kurma isteklerini tetiklemiştir. Bu durum, 19. yüzyıl boyunca ve 20. yüzyılın başlarında Balkanlarda birçok isyan ve savaşın yaşanmasına, nihayetinde bu ulusların bağımsızlıklarını kazanmasına yol açmıştır. Dolayısıyla bu, milliyetçilik tehdidinin doğrudan bir sonucudur.
- B) Osmanlıcılık, İslamcılık gibi fikir akımlarının güçlenerek devletin birleştirici unsuru haline gelmesi.
- Milliyetçilik akımının yıkıcı etkilerine karşı Osmanlı aydınları ve yöneticileri, devleti bir arada tutmak amacıyla çeşitli fikir akımları geliştirmişlerdir. Osmanlıcılık (tüm Osmanlı vatandaşlarını din, dil, ırk farkı gözetmeksizin eşit kabul ederek ortak bir Osmanlı kimliği oluşturma) ve İslamcılık (tüm Müslümanları halife etrafında birleştirme) bu akımlardan bazılarıdır. Ancak bu akımlar, milliyetçiliğin yayılmasını ve devletin dağılmasını önlemede genel olarak başarılı olamamışlardır. Yani bu akımlar, devletin birleştirici unsuru haline gelerek milliyetçilik tehdidini ortadan kaldıramamış, aksine milliyetçilik akımı karşısında zayıf kalmışlardır. Bu akımlar birer *tepki* ve *çözüm arayışı* olsalar da, *başarılı bir sonuç* olarak devletin birleştirici unsuru haline gelmeleri söz konusu olmamıştır. Bu nedenle, bu ifade milliyetçilik tehdidinin bir sonucu olarak *yer almaz*.
- C) Ermeni meselesi gibi azınlık sorunlarının uluslararası platformlara taşınması.
- Milliyetçilik akımı, Osmanlı Devleti içindeki Ermeniler gibi diğer azınlık grupları arasında da ulusal uyanışı tetiklemiştir. Bu durum, azınlıkların hak taleplerini artırmış ve Avrupalı devletlerin Osmanlı'nın iç işlerine karışmasına zemin hazırlamıştır. Özellikle Ermeni meselesi, büyük devletlerin müdahalesiyle uluslararası bir sorun haline gelmiştir. Bu da milliyetçilik tehdidinin önemli bir sonucudur.
- D) Osmanlı Devleti'nin toprak bütünlüğünün bozulması.
- Milliyetçilik akımının etkisiyle bağımsızlıklarını kazanan uluslar ve kaybedilen topraklar, Osmanlı Devleti'nin coğrafi bütünlüğünü ciddi şekilde bozmuştur. Balkan Savaşları, Trablusgarp Savaşı gibi olaylar sonucunda büyük toprak kayıpları yaşanmıştır. Bu da milliyetçilik tehdidinin doğrudan ve en belirgin sonuçlarından biridir.
- E) Tanzimat Fermanı ve Islahat Fermanı gibi reform hareketlerinin hız kazanması.
- Osmanlı Devleti, milliyetçilik akımının yarattığı ayrılıkçı hareketleri durdurmak ve devleti modernleştirerek ayakta tutmak amacıyla Tanzimat (1839) ve Islahat (1856) Fermanları gibi önemli reform hareketlerini hayata geçirmiştir. Bu fermanlar, tüm vatandaşlara eşit haklar tanıyarak bir Osmanlı kimliği oluşturmayı ve azınlıkların devlete bağlılığını artırmayı hedeflemiştir. Dolayısıyla bu reformlar, milliyetçilik tehdidine karşı birer önlem ve tepki olarak hız kazanmıştır. Bu da tehdidin bir sonucudur.
Yukarıdaki açıklamalardan da anlaşılacağı üzere, Osmanlıcılık ve İslamcılık gibi fikir akımları milliyetçiliğe karşı birer çözüm arayışı olsa da, devletin birleştirici unsuru haline gelerek milliyetçiliğin yıkıcı etkilerini durduramamışlardır. Bu nedenle, bu ifade milliyetçilik tehdidinin başarılı bir sonucu olarak kabul edilemez.
Cevap B seçeneğidir.
