11. sınıf din kültürü 2. dönem 1. yazılı 4. senaryo Test 1

Kur’an’da geçen şirk kavramı ile ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?

• I. Allah'tan başka ilah tanımaktır.
• II. Allah'a ortak koşmak anlamına gelir.
• III. İslam'ın en büyük günahlarından biridir.
• IV. Tevhid inancının tam karşısında yer alır.
• V. Sadece putlara tapmakla sınırlıdır.

A) I

B) II

C) III

D) IV

E) V

Sevgili öğrenciler, bu soruda Kur'an'da geçen "şirk" kavramının ne anlama geldiğini ve hangi ifadelerin doğru, hangisinin yanlış olduğunu anlamamız isteniyor. Şirk, İslam inancında çok temel ve önemli bir kavramdır. Şimdi her bir ifadeyi tek tek inceleyelim:

• I. Allah'tan başka ilah tanımaktır.

  Bu ifade doğrudur. Şirk, en temel anlamıyla Allah'ın birliğini reddederek, O'nun dışında başka varlıklara ilahlık atfetmek, onları Allah ile aynı seviyede görmek veya onlara tapmaktır. Kur'an, Allah'tan başka hiçbir ilah olmadığını defalarca vurgular.

• II. Allah'a ortak koşmak anlamına gelir.

  Bu ifade de doğrudur. "Şirk" kelimesi Arapça "şerik" (ortak) kelimesinden türemiştir. Allah'ın zatında, sıfatlarında veya fiillerinde O'na ortak koşmak, yani O'nunla birlikte başka varlıkların da ilahi güçlere sahip olduğuna inanmak veya onlara ibadet etmek demektir. Örneğin, Allah'ın yaratma, rızık verme, yaşatma ve öldürme gibi fiillerinde başka varlıkların da payı olduğuna inanmak şirktir.

• III. İslam'ın en büyük günahlarından biridir.

  Bu ifade doğrudur. Kur'an-ı Kerim'de Nisa Suresi 48. ayette şöyle buyrulur: "Şüphesiz Allah, kendisine ortak koşulmasını bağışlamaz. Bunun dışındaki (günahları) dilediği kimse için bağışlar." Bu ayet, şirkin Allah katında affedilmesi en zor, hatta affedilmeyecek tek günah olduğunu açıkça ortaya koyar. Bu nedenle İslam'ın en büyük günahı kabul edilir.

• IV. Tevhid inancının tam karşısında yer alır.

  Bu ifade doğrudur. Tevhid, Allah'ın bir ve tek olduğuna, eşi ve benzeri bulunmadığına, tüm kemal sıfatların yalnızca O'na ait olduğuna inanmaktır. Şirk ise tevhidin tam tersi bir inançtır; Allah'ın birliğini bozarak O'na ortaklar koşmayı veya O'nun dışında ilahlar tanımayı ifade eder. Dolayısıyla tevhid ve şirk birbirine zıt iki kavramdır.

• V. Sadece putlara tapmakla sınırlıdır.

  Bu ifade yanlıştır. Putlara tapmak şirkin en bilinen ve açık bir türüdür, ancak şirk sadece bununla sınırlı değildir. Şirk, çok daha geniş bir kavramdır ve farklı biçimleri vardır:

  • Büyük Şirk (Şirk-i Ekber): Allah'tan başka ilah tanımak, putlara, güneşe, aya, yıldızlara veya insanlara tapmak gibi açıkça Allah'a ortak koşmaktır.
  • Küçük Şirk (Şirk-i Asgar): İbadetlerde gösteriş yapmak (riya), Allah'tan başkası adına yemin etmek, nazarlık gibi şeylerden medet ummak gibi, kişiyi İslam dairesinden çıkarmayan ancak tevhid inancına zarar veren davranışlardır.
  • İnsanların, evliyaların, peygamberlerin veya başka varlıkların Allah'a ait olan bazı güçlere (örneğin gaybı bilme, rızık verme, şifa verme) sahip olduğuna inanmak da şirktir.
  • Allah'ın koyduğu hükümlerin yerine başka kanunları veya otoriteleri mutlak kabul etmek de şirkin farklı bir boyutudur.
  Görüldüğü gibi, şirk sadece putlara tapmaktan ibaret değildir; Allah'a ait olan herhangi bir özelliği veya hakkı başkasına atfetmek de şirktir.

Yukarıdaki açıklamalara göre, "Sadece putlara tapmakla sınırlıdır" ifadesi yanlış bir bilgidir, çünkü şirk kavramı çok daha kapsamlıdır.

Cevap E seçeneğidir.