Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda, karışımları ayırma yöntemlerinden biri olan süzme tekniğinin hangi karışım için uygun olmadığını bulmamız isteniyor. Süzme yönteminin temel prensibini hatırlayarak her bir seçeneği inceleyelim:
- Süzme (Filtrasyon) Nedir? Süzme, bir sıvı içindeki çözünmemiş katı maddeleri, gözenekli bir malzemeden (filtre kağıdı, elek vb.) geçirerek ayırma işlemidir. Bu yöntemin başarılı olması için katı maddelerin sıvıda çözünmemiş olması ve filtre gözeneklerinden geçemeyecek kadar büyük olması gerekir.
- A) Kumlu su: Kum, suda çözünmeyen katı bir maddedir. Kum tanecikleri, filtre kağıdının gözeneklerinden geçemeyecek kadar büyüktür. Bu nedenle, kumlu suyu süzme yöntemiyle kolayca ayırabiliriz. Kum filtre kağıdında kalır, su ise geçer.
- B) Ayran: Ayran, yoğurt ve suyun karışımıdır. Yoğurt, içinde süspansiyon halinde bulunan proteinler ve yağlar gibi katımsı bileşenler içerir. Bu bileşenler suda çözünmezler. Çok ince bir filtre veya tülbent kullanılarak ayranın daha katı kısımları (yoğurt tortusu) sudan ayrılabilir. Dolayısıyla, süzme yöntemi ayran için de uygun bir ayırma yöntemidir.
- C) Talaş-su karışımı: Talaş (ağaç tozları), suda çözünmeyen katı bir maddedir. Talaş parçacıkları, filtre kağıdının veya bir eleğin gözeneklerinden geçemeyecek kadar büyüktür. Bu karışımı süzme yöntemiyle kolayca ayırabiliriz. Talaş filtrede kalır, su ise geçer.
- D) Tuzlu su: Tuz (sodyum klorür), suda çözündüğünde iyonlarına ayrılır ve su molekülleri arasında homojen bir şekilde dağılır. Yani, tuzlu su bir çözeltidir. Tuz iyonları, filtre kağıdının gözeneklerinden geçemeyecek kadar küçük değildir; aksine, su molekülleriyle birlikte filtre gözeneklerinden kolayca geçerler. Bu nedenle, tuzlu suyu süzme yöntemiyle ayıramayız. Tuzlu suyu ayırmak için buharlaştırma veya damıtma gibi yöntemler kullanılması gerekir.
Yukarıdaki açıklamalara göre, süzme yöntemiyle ayrılamayacak karışım tuzlu sudur çünkü tuz suda tamamen çözünmüştür ve katı parçacıklar halinde değildir.
Cevap D seçeneğidir.
