6. sınıf Fen Bilimleri sesin madde ile etkileşimi: yansıma ve soğurulma Test 1

Sesin bir ortamda soğurulması ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

A) Yumuşak ve gözenekli yüzeyler sesi daha iyi soğurur
B) Soğurulma ses enerjisinin ısı enerjisine dönüşmesidir
C) Sesin soğurulma miktarı ortamın sıcaklığına bağlıdır
D) Sesin soğurulması ses şiddetinin azalmasına neden olur

Sevgili öğrenciler, bu soruda sesin bir ortamda soğurulması (absorpsiyonu) ile ilgili verilen ifadelerden hangisinin yanlış olduğunu bulmamız isteniyor. Sesin soğurulması, ses enerjisinin başka bir enerji türüne, genellikle ısı enerjisine dönüşerek kaybolması olayıdır. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:

• A) Yumuşak ve gözenekli yüzeyler sesi daha iyi soğurur

  Bu ifade doğrudur. Yumuşak, pürüzlü ve gözenekli malzemeler (örneğin, sünger, kumaş, yün, akustik paneller) ses dalgalarını içlerine hapsederek veya yüzeylerinde dağıtarak enerjilerini emerler. Bu tür malzemelerin içindeki hava boşlukları ve lifli yapılar, ses dalgalarının titreşim enerjisini sürtünme yoluyla ısı enerjisine dönüştürür.

• B) Soğurulma ses enerjisinin ısı enerjisine dönüşmesidir

  Bu ifade de doğrudur. Sesin soğurulmasının temel mekanizması budur. Ses dalgaları bir malzemeye çarptığında, malzemenin moleküllerini titreştirir. Bu titreşimler, malzemenin iç sürtünmesi nedeniyle yavaşlar ve ses enerjisi, moleküllerin kinetik enerjisi artışı şeklinde ısı enerjisine dönüşür. Böylece ses enerjisi kaybolur.

• C) Sesin soğurulma miktarı ortamın sıcaklığına bağlıdır

  Bu ifade yanlıştır. Sesin bir malzeme tarafından soğurulma miktarı, temel olarak malzemenin yapısına (yoğunluk, gözeneklilik, esneklik, kalınlık) ve sesin frekansına bağlıdır. Ortamın sıcaklığı, sesin hızını ve havadaki zayıflamasını (atmosferik soğurulma) bir miktar etkileyebilir, ancak bir malzemenin ses soğurma katsayısını doğrudan ve belirgin bir şekilde değiştiren birincil faktör değildir. Malzemenin kendi fiziksel özellikleri çok daha baskındır.

• D) Sesin soğurulması ses şiddetinin azalmasına neden olur

  Bu ifade doğrudur. Ses soğurulması, ses dalgasının enerjisinin bir kısmının emilmesi anlamına gelir. Enerjisi azalan bir ses dalgasının genliği küçülür ve bu da algılanan ses şiddetinin (gürlüğünün) azalmasına yol açar. Bu, yankıyı azaltmak ve ses yalıtımı sağlamak için soğurucu malzemelerin kullanılmasının temel nedenidir.

Yukarıdaki açıklamalara göre, sesin soğurulma miktarının ortamın sıcaklığına doğrudan ve belirgin bir şekilde bağlı olduğunu iddia eden C seçeneği yanlıştır.

Cevap C seçeneğidir.