Bir iletkenin uçları arasındaki potansiyel farkı iki katına çıkarılıp, iletkenin direnci yarıya indirilirse, iletkenden geçen akım kaç katına çıkar?
A) 2 katınaBu soruyu çözmek için elektrik devrelerinin temel kanunu olan Ohm Kanunu'nu kullanacağız. Adım adım ilerleyelim:
Ohm Kanunu, bir iletkenden geçen akım, iletkenin uçları arasındaki potansiyel farkı ve iletkenin direnci arasındaki ilişkiyi açıklar. Formülü şu şekildedir:
$I = \frac{V}{R}$
Burada $I$ akımı (Amper), $V$ potansiyel farkını (Volt) ve $R$ direnci (Ohm) temsil eder.
İletkenin başlangıçtaki potansiyel farkına $V_1$, direncine $R_1$ ve bu durumda geçen akıma $I_1$ diyelim. Ohm Kanunu'na göre:
$I_1 = \frac{V_1}{R_1}$
Soruda verilen değişiklikleri uygulayalım:
Potansiyel farkı iki katına çıkarılıyor: Yeni potansiyel farkı $V_2 = 2 \cdot V_1$ olur.
İletkenin direnci yarıya indiriliyor: Yeni direnç $R_2 = \frac{R_1}{2}$ olur.
Bu yeni durumda iletkenden geçen akıma $I_2$ diyelim.
Yeni potansiyel farkı ve yeni direnç değerlerini Ohm Kanunu formülünde yerine yazalım:
$I_2 = \frac{V_2}{R_2}$
$I_2 = \frac{2 \cdot V_1}{\frac{R_1}{2}}$
Kesirli ifadeyi düzenleyelim. Paydadaki kesri ters çevirip pay ile çarparız:
$I_2 = 2 \cdot V_1 \cdot \frac{2}{R_1}$
$I_2 = 4 \cdot \frac{V_1}{R_1}$
Başlangıçtaki akımımız $I_1 = \frac{V_1}{R_1}$ idi. Bulduğumuz yeni akım ifadesinde bu değeri yerine yazarsak:
$I_2 = 4 \cdot I_1$
Bu sonuç bize, iletkenden geçen akımın başlangıçtaki akımın 4 katına çıktığını gösterir.
Cevap B seçeneğidir.