5. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde somut ve soyut ad birlikte kullanılmıştır?
A) Yağmur sabaha kadar aralıksız yağdı.
B) Çocuğun yüzündeki sevinç gözlerinden okunuyordu.
C) Araba yolda hızla ilerliyordu.
D) Kuşlar dallarda ötüşüyordu.
Sevgili öğrenciler, bu soruda bizden somut ve soyut adın birlikte kullanıldığı cümleyi bulmamız isteniyor. Öncelikle bu iki kavramı kısaca hatırlayalım:
- Somut Ad (Somut İsim): Beş duyu organımızdan (görme, işitme, koklama, tatma, dokunma) en az biriyle algılayabildiğimiz varlıkları karşılayan adlardır. Örneğin: masa, su, ses, koku, sıcaklık.
- Soyut Ad (Soyut İsim): Beş duyu organımızla algılayamadığımız, ancak varlığını akıl ve duygu yoluyla bildiğimiz kavramları, durumları, duyguları karşılayan adlardır. Örneğin: sevgi, korku, mutluluk, düşünce, cesaret.
Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Yağmur sabaha kadar aralıksız yağdı.
- Bu cümlede "yağmur" (görülebilir, hissedilebilir) ve "sabah" (zaman dilimi, güneşin doğuşuyla ilişkilendirilebilir, hissedilebilir) kelimeleri addır. Her ikisi de beş duyu organımızla algılanabildiği için somut adlardır. Bu cümlede soyut ad bulunmamaktadır.
- B) Çocuğun yüzündeki sevinç gözlerinden okunuyordu.
- Bu cümlede "çocuk" (görülebilir, dokunulabilir), "yüz" (görülebilir, dokunulabilir) ve "göz" (görülebilir, dokunulabilir) kelimeleri beş duyu organımızla algılanabildiği için somut adlardır.
- "Sevinç" kelimesi ise bir duyguyu ifade eder. Sevinci göremeyiz, dokunamayız, koklayamayız, tadamayız veya işitemeyiz; onu sadece hissederiz. Bu nedenle "sevinç" kelimesi soyut bir addır.
- Bu cümlede hem somut (çocuk, yüz, göz) hem de soyut (sevinç) adlar birlikte kullanılmıştır.
- C) Araba yolda hızla ilerliyordu.
- Bu cümlede "araba" (görülebilir, dokunulabilir) ve "yol" (görülebilir, dokunulabilir) kelimeleri addır. Her ikisi de beş duyu organımızla algılanabildiği için somut adlardır. Bu cümlede soyut ad bulunmamaktadır.
- D) Kuşlar dallarda ötüşüyordu.
- Bu cümlede "kuşlar" (görülebilir, dokunulabilir) ve "dallar" (görülebilir, dokunulabilir) kelimeleri addır. Her ikisi de beş duyu organımızla algılanabildiği için somut adlardır. Bu cümlede soyut ad bulunmamaktadır.
Yukarıdaki incelemeler sonucunda, hem somut hem de soyut adın birlikte kullanıldığı tek seçenek B seçeneğidir.
Cevap B seçeneğidir.
