XX. Yüzyıl Başlarında Osmanlı Siyasi ve Sosyal Durumu Test 2

Balkan Savaşları sonucunda Osmanlı Devleti'nin Ege Denizi'ndeki hakimiyeti ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

A) Gökçeada ve Bozcaada dışındaki adaları kaybetmesi
B) Midilli ve Sakız adalarını elinde tutabilmesi
C) Tüm Ege adalarının Yunanistan'a bırakılması
D) Ege adaları üzerinde ortak yönetim kurulması

Sevgili öğrenciler, Balkan Savaşları, Osmanlı Devleti'nin tarihinde önemli bir dönüm noktasıdır ve bu savaşların sonuçları günümüz coğrafyasını dahi etkilemiştir. Özellikle Ege Denizi'ndeki hakimiyet konusu, bu savaşların en kritik sonuçlarından biridir. Şimdi soruyu adım adım inceleyelim:

• A) Gökçeada ve Bozcaada dışındaki adaları kaybetmesi

  Bu seçenek doğrudur. Balkan Savaşları sonucunda imzalanan Londra Antlaşması (1913) ile Osmanlı Devleti, Ege Denizi'ndeki birçok adayı kaybetmiştir. Ancak Çanakkale Boğazı'nın güvenliği ve stratejik önemi nedeniyle Gökçeada (İmroz) ve Bozcaada (Tenedos) Osmanlı egemenliğinde kalmıştır. Bu iki ada, Boğazlar'ın girişinde kilit bir konumda bulundukları için özel bir statüye sahip olmuşlardır. Dolayısıyla, Osmanlı Devleti Ege'deki hakimiyetini büyük ölçüde yitirse de, bu iki adayı elinde tutmayı başarmıştır.

• B) Midilli ve Sakız adalarını elinde tutabilmesi

  Bu seçenek yanlıştır. Midilli (Lesbos) ve Sakız (Chios) adaları, Balkan Savaşları sırasında Yunanistan tarafından işgal edilmiş ve savaşın sonunda Osmanlı Devleti'nin elinden çıkmıştır. Bu adalar, Yunanistan'a bırakılan önemli Ege adalarındandır.

• C) Tüm Ege adalarının Yunanistan'a bırakılması

  Bu seçenek de yanlıştır. Eğer tüm Ege adaları Yunanistan'a bırakılmış olsaydı, Gökçeada ve Bozcaada da kaybedilmiş olurdu. Ancak yukarıda da belirttiğimiz gibi, bu iki stratejik ada Osmanlı Devleti'nin egemenliğinde kalmıştır. Bu nedenle "tüm" ifadesi bu seçeneği hatalı kılmaktadır.

• D) Ege adaları üzerinde ortak yönetim kurulması

  Bu seçenek yanlıştır. Balkan Savaşları sonrasında Ege adaları üzerinde herhangi bir ortak yönetim mekanizması kurulmamıştır. Adaların büyük bir kısmı Yunanistan'a geçmiş, Gökçeada ve Bozcaada ise Osmanlı Devleti'nin kontrolünde kalmıştır. Ortak yönetim gibi bir çözüm, o dönemin siyasi koşullarında ve güç dengelerinde uygulanmamıştır.

Bu bilgiler ışığında, Balkan Savaşları sonucunda Osmanlı Devleti'nin Ege Denizi'ndeki hakimiyetinin Gökçeada ve Bozcaada dışındaki adaları kaybetmesi şeklinde gerçekleştiği açıkça görülmektedir.

Cevap A seçeneğidir.