Mikoriza mantarları ile bitki kökleri arasındaki mutualistik ilişki bitkilerin mineral alımını nasıl etkiler?
A) Bitkinin su alımını azaltır
B) Kök yüzey alanını daraltır
C) Fosfor gibi minerallerin alımını kolaylaştırır
D) Aktif taşıma gereksinimini ortadan kaldırır
Mikoriza mantarları ve bitki kökleri arasındaki ilişkiyi ve bu ilişkinin bitkilerin mineral alımını nasıl etkilediğini inceleyelim:
- Mikoriza Nedir? Mikoriza, bitki kökleri ile bazı mantar türleri arasında kurulan mutualistik (iki tarafın da fayda sağladığı) bir ortak yaşamdır. Bu ilişkide mantar, bitkinin köklerine yerleşir.
- Mutualistik İlişkinin Faydaları:
- Bitki Açısından Faydaları: Mantarlar, bitkinin kök sisteminin ulaşamadığı yerlerdeki su ve mineralleri (özellikle fosfor gibi) alarak bitkiye taşır. Bu sayede bitki daha fazla besin elde eder. Ayrıca, mantarların salgıladığı bazı maddeler bitkiyi hastalıklara karşı koruyabilir.
- Mantar Açısından Faydaları: Mantar, bitkiden fotosentez yoluyla üretilen şeker ve diğer organik bileşikleri alır. Yani mantar, bitkiden enerji elde eder.
- Seçeneklerin İncelenmesi:
- A) Bitkinin su alımını azaltır: Mikoriza tam tersine, mantarlar sayesinde bitkinin su alımı artar. Bu seçenek yanlıştır.
- B) Kök yüzey alanını daraltır: Mikoriza, mantar hifleri sayesinde kök yüzey alanını genişletir. Bu seçenek de yanlıştır.
- C) Fosfor gibi minerallerin alımını kolaylaştırır: Evet, mikoriza özellikle fosfor gibi toprakta az hareketli olan minerallerin bitki tarafından alınmasını kolaylaştırır. Mantar hifleri, toprağın daha geniş bir alanını tarayarak bu mineralleri bitkiye taşır. Bu seçenek doğrudur.
- D) Aktif taşıma gereksinimini ortadan kaldırır: Aktif taşıma, hücrelerin enerji harcayarak maddeleri bir yerden başka bir yere taşımasıdır. Mikoriza, aktif taşıma gereksinimini ortadan kaldırmaz, sadece mineral alımını kolaylaştırır. Aktif taşıma hala gerekli olabilir. Bu seçenek yanlıştır.
Bu nedenle, mikoriza mantarları ile bitki kökleri arasındaki mutualistik ilişki, bitkilerin özellikle fosfor gibi minerallerin alımını kolaylaştırır.
Cevap C seçeneğidir.
