Soru:
Coğrafya dersinde, bir ülkenin kadın-erkek eşitliği performansını ölçen Küresel Cinsiyet Uçurumu Endeksi (Global Gender Gap Index) hangi temel alanlarda karşılaştırma yapar? Bu endeksin puanı \(1.00\)'e yaklaştıkça bu ne anlama gelir?
Çözüm:
💡 Bu soru, eşitliğin ölçülebilir göstergeleri hakkındadır. Endeksin kapsamını ve puanlama sistemini anlamak gerekir.
- ➡️ Adım 1: Küresel Cinsiyet Uçurumu Endeksi, kadınlar ve erkekler arasındaki farkı dört temel alanda ölçer:
- 1. Ekonomik Katılım ve Fırsat: İşgücüne katılım, ücret eşitliği, yönetici pozisyonlarındaki temsil.
- 2. Eğitim Olanakları: Okuryazarlık oranları, ilköğretim ve yükseköğretime erişim.
- 3. Sağlık ve Yaşam Süresi: Sağlık hizmetlerine erişim ve doğumda cinsiyet oranı.
- 4. Siyasi Güçlenme: Parlamentodaki koltuk sayısı, bakanlık pozisyonları ve devlet başkanlığında kaç yıl görev yapıldığı.
- ➡️ Adım 2: Endeks puanı \(0\) (tam eşitsizlik) ile \(1.00\) (tam eşitlik) arasında değişir. Puan \(1.00\)'e yaklaştıkça, o ülkede kadın ve erkeklerin incelenen dört alanda birbirine o kadar eşit durumda olduğu anlaşılır.
✅ Sonuç: Endeks, dört temel alanda (ekonomi, eğitim, sağlık, siyaset) eşitliği ölçer ve \(1.00\) puanı tam eşitliği ifade eder.