Soru:
Canlıların sınıflandırılmasında kullanılan üç üst âlem (Bakteri, Arke, Ökaryot) bulunmaktadır. Bu üst âlemlerin temel hücre yapıları arasında önemli farklılıklar mevcuttur.
Aşağıdakilerden hangisi, prokaryotik hücreleri ökaryotik hücrelerden ayıran temel bir özelliktir?
A) Hücre zarının bulunması
B) Ribozom taşıması
C) Kalıtsal materyalin çekirdek zarı ile çevrili olması
D) Protein sentezi yapması
E) Sitoplazmaya sahip olması
Doğru Cevap: C
✍️ Çözüm:Canlılar, hücresel yapılarına göre temel olarak ikiye ayrılır: prokaryotlar ve ökaryotlar.
- Prokaryotik hücreler (Bakteri ve Arke üst âlemleri), kalıtsal materyallerini (DNA) bir çekirdek zarı ile çevrili gerçek bir çekirdek içinde bulundurmazlar. DNA, sitoplazmada serbest halde (nükleoid bölgede) bulunur. Ayrıca zarla çevrili organelleri yoktur.
- Ökaryotik hücreler (Ökaryot üst âlemi), kalıtsal materyallerini çekirdek zarı ile çevrili, belirgin bir çekirdek içinde bulundururlar. Ayrıca mitokondri, endoplazmik retikulum, golgi aygıtı gibi zarla çevrili organellere sahiptirler.
Şıklara bakacak olursak:
- A) Hücre zarının bulunması: Hem prokaryotik hem de ökaryotik hücrelerde hücre zarı bulunur. Bu, ayırıcı bir özellik değildir.
- B) Ribozom taşıması: Ribozomlar, protein sentezinin gerçekleştiği organellerdir ve hem prokaryot hem de ökaryot hücrelerde bulunur. Bu da ayırıcı bir özellik değildir.
- C) Kalıtsal materyalin çekirdek zarı ile çevrili olması: Bu özellik, sadece ökaryotik hücrelere özgüdür. Prokaryot hücrelerde kalıtsal materyal sitoplazmada serbest haldedir. Bu nedenle, prokaryotları ökaryotlardan ayıran temel bir özelliktir.
- D) Protein sentezi yapması: Tüm canlı hücreler (prokaryot ve ökaryot) protein sentezi yapar. Bu, canlılığın temel özelliklerinden biridir ve ayırıcı değildir.
- E) Sitoplazmaya sahip olması: Hem prokaryotik hem de ökaryotik hücrelerde sitoplazma bulunur. Bu da ayırıcı bir özellik değildir.
Doğru cevap
C şıkkıdır.