Atalarımızın, yani bizden önce yaşamış büyüklerimizin, uzun tecrübeler sonucu söylediği kısa ve özlü sözlere ata sözü denir. Bu sözler bize yol gösterir, öğüt verir.
1. "Damlaya damlaya göl olur."
Anlamı: Küçük şeyler birikir ve zamanla çok büyür. Örneğin, harçlıklarımızı biriktirirsek büyük bir para elde ederiz.
2. "Sakla samanı, gelir zamanı."
Anlamı: En değersiz görünen şeyi bile saklamalıyız çünkü bir gün ona ihtiyacımız olabilir. Hiçbir şeyi israf etmemeliyiz.
3. "İşleyen demir ışıldar."
Anlamı: Çalışan, kendini geliştiren insan her zaman başarılı ve parlak olur. Tembel durmamalı, sürekli çalışmalıyız.
4. "Komşu komşunun külüne muhtaçtır."
Anlamı: Komşular birbirine her zaman yardıma ihtiyaç duyabilir. Bu yüzden komşularımızla iyi geçinmeliyiz.
5. "Bugünün işini yarına bırakma."
Anlamı: Yapmamız gereken bir iş varsa, onu hemen zamanında yapmalıyız. Sonraya bırakırsak işler birikebilir ve zorlaşabilir.
Ata sözleri, atalarımızın bizim için birer hediyesidir. Onların tecrübelerinden ders alır, hayatımızı daha iyi ve doğru yaşarız.
1. "Damlaya damlaya ........... olur." atasözünde boş bırakılan yeri doldurunuz.
2. "........... giden yol alır." atasözünde boş bırakılan yeri doldurunuz.
3. "Sakla samanı, ........... zamanı." atasözünde boş bırakılan yeri doldurunuz.
Aşağıdaki atasözlerini anlamlarıyla eşleştiriniz.
1. ( ) "Ayağını yorganına göre uzat." atasözü, israf etmemeyi öğütler.
2. ( ) "Dereden geçerken at değiştirilir." atasözü, zor zamanlarda plan değiştirmenin doğru olduğunu söyler.
3. ( ) "Gülme komşuna, gelir başına." atasözü, başkalarının başına gelen kötülüklere üzülmememizi söyler.
1. "Birlikten kuvvet doğar." atasözünü kendi cümlenizle açıklayınız.
2. "Sora sora Bağdat bulunur." atasözü ne anlama gelmektedir?
1. Aşağıdaki atasözlerinden hangisi "sabır" ile ilgilidir?
A) Ağaç yaşken eğilir.
B) Sabır acıdır, meyvesi tatlıdır.
C) Akıl yaşta değil, baştadır.
2. "Dost kara günde belli olur." atasözü neyi vurgular?
A) Gerçek dostların zor zamanlarda yanında olduğunu
B) Her zaman eğlenmek gerektiğini
C) Yeni arkadaşlar edinmenin önemini
Cevaplar:
A.1: göl, A.2: Sabırla, A.3: gelir
B.1: B, B.2: A, B.3: C
C.1: D, C.2: Y, C.3: Y
D.1: Birlik olursak daha güçlü oluruz., D.2: Bilmediğimiz şeyleri sorarak öğrenebiliriz.
E.1: B, E.2: A
Soru 1: Elif, sınavına her gün düzenli olarak çalıştı ve çok güzel bir not aldı. Annesi ona, "Görüyorum ki 'Sakla samanı, gelir zamanı.' sözünü unutmamışsın." dedi.
Bu atasözü ile anlatılmak istenen asıl düşünce nedir?
a) Samanları saklamak gerekir.
b) İhtiyaç duyulacak şeyleri önceden hazırlamalıyız.
c) Zaman çok hızlı geçer.
Cevap: b
Çözüm: "Sakla samanı, gelir zamanı" atasözü, ileride ihtiyaç duyulabilecek şeyleri önceden biriktirmenin ve hazırlıklı olmanın önemini anlatır. Elif'in düzenli çalışması da bu hazırlığa bir örnektir.
Soru 2: Berk, yeni aldığı oyuncağını çok beğenmişti. Ancak oyuncağı ile oynarken dikkatli olmadı ve kırdı. Annesi ona, "Bak," dedi, "'İşleyen demir ışıldar.' Eğer oyuncağına iyi baksaydın, daha uzun süre yeni gibi kalırdı."
Berk'in annesinin kullandığı atasözü ile vurgulamak istediği nedir?
a) Demirden yapılmış şeyler parlaktır.
b) Bir şeyi özenle kullanırsak değerini korur.
c) Eski oyuncaklar daha güzeldir.
Cevap: b
Çözüm: "İşleyen demir ışıldar" atasözü, bakımlı ve özenle kullanılan şeylerin güzelliğini ve işlevselliğini koruyacağını anlatır. Berk'in oyuncağı kırması, ona gereken özeni göstermediğini gösterir.
Soru 3: Sınıfta resim yarışması düzenlendi. Can, çok güzel bir resim yaptı ve birinci oldu. Öğretmeni, "Can, bu resmi yapmak için çok çalıştı. 'Damlaya damlaya göl olur.' sözünü hak etti." dedi.
Öğretmenin bu sözle anlatmak istediği aşağıdakilerden hangisidir?
a) Küçük çabalar zamanla büyük başarılar getirir.
b) Resim yapmak için boya gerekir.
c) Göl oluşması için yağmur yağmalıdır.
Cevap: a
Çözüm: "Damlaya damlaya göl olur" atasözü, küçük küçük yapılan birikimlerin veya çabaların zamanla büyük sonuçlar doğuracağını anlatır. Can'ın azimle çalışması da bu küçük çabaların birikimidir.
Soru 4: Zeynep, odasını toplamak yerine oyun oynamayı tercih etti. Annesi ona, "Eğer odanı şimdi toplarsan, yarın daha rahat edersin. Unutma, 'Bugünün işini yarına bırakma.'" dedi.
Bu atasözü bize ne öğütlemektedir?
a) Yarına kadar oyun oynamalıyız.
b) Yapmamız gereken işleri zamanında yapmalıyız.
c) İşlerimizi başkalarına yaptırmalıyız.
Cevap: b
Çözüm: "Bugünün işini yarına bırakma" atasözü, yapılması gereken bir işi ertelemememiz, zamanında halletmemiz gerektiğini öğütler. Zeynep'in odasını toplamayı ertelemesi bu öğüde uymadığını gösterir.