🧬 Cinsiyeti Belirleyen Kromozomlar: XX ve XY Hikayesi
İnsanlarda cinsiyeti belirleyen özel kromozomlar bulunur. Bu kromozomlara
eşey kromozomları denir. Diğer kromozomlara ise
otozom adı verilir. İnsanlarda toplam 46 kromozom bulunur. Bu kromozomların 44'ü otozom, 2'si ise eşey kromozomudur.
- 👩🏫 Eşey Kromozomları: Cinsiyetimizi belirleyen bu kromozomlar X ve Y olarak adlandırılır.
- 👨🏫 Dişilerde Kromozomlar: Dişilerde iki tane X kromozomu bulunur (XX).
- 👩🏫 Erkeklerde Kromozomlar: Erkeklerde ise bir X ve bir Y kromozomu bulunur (XY).
👶 Cinsiyet Nasıl Belirlenir?
Cinsiyetin belirlenmesi, döllenme sırasında gerçekleşir. Yumurta hücresi her zaman bir X kromozomu taşırken, sperm hücresi X veya Y kromozomu taşıyabilir.
- 🐣 Döllenme Anı: Eğer X kromozomu taşıyan bir sperm, yumurtayı döllerse, oluşan zigot XX kromozomlarına sahip olur ve dişi bir birey gelişir.
- 🐣 Döllenme Anı: Eğer Y kromozomu taşıyan bir sperm, yumurtayı döllerse, oluşan zigot XY kromozomlarına sahip olur ve erkek bir birey gelişir.
🧮 Olasılıklar ve İhtimaller
Cinsiyetin belirlenmesi tamamen şansa bağlıdır. Bir çocuğun kız veya erkek olma olasılığı %50'dir.
- 🎲 İhtimaller:
- Sperm hücresinin X kromozomu taşıma olasılığı: %50
- Sperm hücresinin Y kromozomu taşıma olasılığı: %50
- 📊 Sonuç: Bu nedenle her doğumda kız veya erkek bebek dünyaya gelme olasılığı eşittir.
🔬 Genetik Hastalıklar ve Eşey Kromozomları
Eşey kromozomları üzerinde taşınan bazı genler, genetik hastalıklara neden olabilir. Bu hastalıklara
eşeye bağlı kalıtım denir.
- 🩸 Hemofili: Kanın pıhtılaşmasında sorunlara yol açan bir hastalıktır ve X kromozomu üzerinde taşınır.
- 👁️ Renk Körlüğü: Bazı renkleri ayırt etmede zorluk yaşanmasına neden olan bir durumdur ve X kromozomu üzerinde taşınır.
