💰 2026 TYT Din Kültürü: Zekat Kimlere Farzdır?
Zekat, İslam dininin beş temel şartından biridir ve belirli şartları taşıyan Müslümanlara farzdır. Zekatın farz olması için bazı temel koşullar bulunmaktadır.
- Müslüman olmak: Zekat, sadece Müslümanlara farzdır.
- Akıl sağlığına sahip olmak: Akıl sağlığı yerinde olmayan kişilere zekat farz değildir.
- Ergenlik çağına ulaşmış olmak: Ergenlik çağına ulaşmamış çocukların mallarından zekat vermekle yükümlü değildirler, ancak velileri onların adına zekat verebilir.
- Hür olmak: Köleler zekat vermekle yükümlü değildir.
- Nisap miktarı kadar mala sahip olmak: Zekatın farz olması için kişinin belirli bir zenginlik ölçüsüne (nisap miktarı) sahip olması gerekir.
- Borçlu olmamak: Kişinin borçları, nisap miktarından fazla olan malını azaltıyorsa zekat vermekle yükümlü değildir.
- Temel ihtiyaçların dışında mala sahip olmak: Kişinin yaşamını sürdürebilmesi için gerekli olan temel ihtiyaçları (ev, araba, giyim, gıda vb.) dışında, nisap miktarını aşan bir mal varlığına sahip olması gerekir.
⚖️ Zenginlik Ölçütü: Nisap Miktarı Nedir?
Nisap miktarı, zekatın farz olabilmesi için sahip olunması gereken asgari zenginlik ölçüsüdür. Bu miktar, altın, gümüş, para, ticaret malları ve hayvanlar gibi farklı mal varlıkları için farklı şekillerde belirlenmiştir.
🪙 Altın ve Gümüş Nisabı
* Altın Nisabı: 85 gram altın veya bunun değerindeki para ya da ticaret malı.
* Gümüş Nisabı: 595 gram gümüş veya bunun değerindeki para ya da ticaret malı.
🐄 Hayvanlar İçin Nisap
* Develer: 5 deve
* Sığırlar: 30 sığır
* Koyun ve Keçiler: 40 koyun veya keçi
🌾 Toprak Ürünleri İçin Nisap
Toprak ürünlerinde nisap, sulama ve masraf durumuna göre değişir. Eğer ürün, masrafsız (yağmur suyu ile) sulanıyorsa 1/10 (öşür) oranında zekat verilir. Eğer masraflı (sulama motoru vb. ile) sulanıyorsa 1/20 oranında zekat verilir. Hanefi mezhebine göre toprak ürünlerinde nisap miktarı 653 kg'dır.
💵 Para ve Ticaret Malları İçin Nisap
Para ve ticaret malları için nisap, altın veya gümüş nisabına göre hesaplanır. Yani, kişinin sahip olduğu para veya ticaret mallarının değeri 85 gram altın veya 595 gram gümüş değerine ulaşıyorsa, zekat vermesi farzdır.
⏳ Üzerinden Bir Yıl Geçme Şartı (Havlanma)
Zekatın farz olması için nisap miktarı mala sahip olunduktan sonra üzerinden bir kameri yılın (yaklaşık 354 gün) geçmesi gerekir. Bu süre zarfında malın nisap miktarının altına düşmemesi önemlidir.
Özetle, zekatın kimlere farz olduğunu ve zenginlik ölçütünün (nisap miktarı) ne anlama geldiğini anlamak, İslam'ın bu önemli ibadetini doğru bir şekilde yerine getirmek için önemlidir.
