💡 Seri Bağlantı Nedir?
Seri bağlantıda, dirençler (ya da lambalar, elektronik aletler) arka arkaya, bir zincir gibi bağlanır. Elektrik akımı için tek bir yol vardır.
- 🚗 Akım (I): Seri bağlı devrelerde akım, her direnç üzerinden aynıdır. Yani, $I_{toplam} = I_1 = I_2 = I_3 = ...$
- 🔋 Gerilim (V): Toplam gerilim, her bir direncin üzerindeki gerilimlerin toplamına eşittir. $V_{toplam} = V_1 + V_2 + V_3 + ...$
- 🚧 Direnç (R): Toplam direnç, her bir direncin değerinin toplanmasıyla bulunur. $R_{toplam} = R_1 + R_2 + R_3 + ...$
🧮 Seri Bağlantı Formülleri
- ⚡️ Akım: $I = \frac{V_{toplam}}{R_{toplam}}$
- 💡 Gerilim: $V_i = I \cdot R_i$ (Herhangi bir direnç üzerindeki gerilim)
💡 Paralel Bağlantı Nedir?
Paralel bağlantıda, dirençlerin (ya da lambaların, elektronik aletlerin) her birinin uçları aynı noktalara bağlanır. Elektrik akımı için birden fazla yol vardır.
- 🌊 Akım (I): Toplam akım, her bir direnç üzerinden geçen akımların toplamına eşittir. $I_{toplam} = I_1 + I_2 + I_3 + ...$
- ⚡️ Gerilim (V): Paralel bağlı devrelerde gerilim, her bir direncin üzerinde aynıdır. Yani, $V_{toplam} = V_1 = V_2 = V_3 = ...$
- 🧱 Direnç (R): Toplam direnç, aşağıdaki formülle bulunur: $\frac{1}{R_{toplam}} = \frac{1}{R_1} + \frac{1}{R_2} + \frac{1}{R_3} + ...$
🧮 Paralel Bağlantı Formülleri
- 💡 Akım: $I_i = \frac{V_{toplam}}{R_i}$ (Herhangi bir direnç üzerinden geçen akım)
- ⚡️ Gerilim: $V = I_{toplam} \cdot R_{toplam}$
💡 Örnek Soru Çözümü
Soru: 2Ω, 3Ω ve 6Ω'luk üç direnç paralel bağlanıyor. Devreye 12V'luk bir gerilim uygulanıyor. Devreden geçen toplam akımı bulun.
Çözüm:
- Önce toplam direnci bulalım: $\frac{1}{R_{toplam}} = \frac{1}{2} + \frac{1}{3} + \frac{1}{6} = \frac{3+2+1}{6} = \frac{6}{6} = 1$. Bu durumda $R_{toplam} = 1Ω$ olur.
- Sonra toplam akımı bulalım: $I = \frac{V}{R} = \frac{12V}{1Ω} = 12A$.
Yani devreden geçen toplam akım 12 Amper'dir.