🧪 2026 TYT Kimya Titrasyon Formülleri
Titrasyon, bir çözeltinin derişimini (konsantrasyonunu) belirlemek için kullanılan önemli bir laboratuvar tekniğidir. Özellikle asit-baz titrasyonları TYT kimya konuları arasında yer alır. İşte 2026 TYT'de karşına çıkabilecek titrasyon formülleri:
- 🧪 Molarite (M): Bir litre çözeltide çözünmüş maddenin mol sayısıdır.
Formül: $M = \frac{n}{V}$ (n: mol sayısı, V: hacim (litre))
- 🧪 Mol Sayısı (n): Bir maddenin belirli bir kütlesindeki atom veya molekül sayısıdır.
Formül: $n = \frac{m}{MA}$ (m: kütle (gram), MA: molar kütle (g/mol))
- 🧪 Asit-Baz Titrasyonunda Eşdeğerlik Noktası: Asit ve bazın tamamen nötrleştiği noktadır.
Formül: $M_A \cdot V_A \cdot n_A = M_B \cdot V_B \cdot n_B$
- $M_A$: Asidin molaritesi
- $V_A$: Asidin hacmi
- $n_A$: Asidin tesir değerliği (bir asit molekülünün verebileceği $H^+$ iyonu sayısı)
- $M_B$: Bazın molaritesi
- $V_B$: Bazın hacmi
- $n_B$: Bazın tesir değerliği (bir baz molekülünün verebileceği $OH^-$ iyonu sayısı)
🧮 Örnek Soru ve Çözümü
Soru: 0.1 M HCl çözeltisi ile 20 mL NaOH çözeltisi titre ediliyor. Eşdeğerlik noktasına ulaşmak için 25 mL HCl çözeltisi gerektiğine göre, NaOH çözeltisinin molaritesi nedir?
Çözüm:
- 🍎 Verilenler:
- $M_{HCl} = 0.1 \ M$
- $V_{HCl} = 25 \ mL$
- $V_{NaOH} = 20 \ mL$
- $n_{HCl} = 1$ (HCl tek protonlu bir asittir)
- $n_{NaOH} = 1$ (NaOH tek hidroksitli bir bazdır)
- 🍎 Formülü Uygulayalım:
- $M_{HCl} \cdot V_{HCl} \cdot n_{HCl} = M_{NaOH} \cdot V_{NaOH} \cdot n_{NaOH}$
- $0.1 \ M \cdot 25 \ mL \cdot 1 = M_{NaOH} \cdot 20 \ mL \cdot 1$
- 🍎 Sonucu Bulalım:
- $M_{NaOH} = \frac{0.1 \ M \cdot 25 \ mL}{20 \ mL} = 0.125 \ M$
Cevap: NaOH çözeltisinin molaritesi 0.125 M'dir.
📝 Ek Notlar
- 🧪 Titrasyon hesaplamalarında hacim birimlerinin aynı olması önemlidir (mL veya L).
- 🧪 Tesir değerliği, asitler için ortama verdiği $H^+$ iyonu sayısı, bazlar için ise ortama verdiği $OH^-$ iyonu sayısıdır.
- 🧪 Titrasyon eğrileri, titrasyonun ilerleyişini görsel olarak anlamanıza yardımcı olabilir.