🏛️ Divan-ı Hümayun Nedir?
Divan-ı Hümayun, Osmanlı Devleti'nde günümüzdeki Bakanlar Kurulu'na benzer bir kurumdu. Devlet işleri burada görüşülür, önemli kararlar alınırdı. Padişah da genellikle bu toplantılara başkanlık ederdi.
🗓️ Divan Toplantıları Ne Zaman Yapılırdı?
Divan toplantıları genellikle haftanın belirli günlerinde yapılırdı. En sık rastlanan uygulama, haftada dört gün toplanılmasıydı. Bu günler genellikle şunlardı:
- 📅 Cumartesi: Önemli konular görüşülürdü.
- 📅 Pazar: Hukuki meseleler ele alınırdı.
- 📅 Pazartesi: Askeri konular görüşülürdü.
- 📅 Salı: Halkın şikayetleri dinlenirdi.
🧑⚖️ Divan-ı Hümayun Üyeleri Kimlerdi?
Divan-ı Hümayun'da birçok önemli devlet adamı bulunurdu. Başlıcaları şunlardı:
- 👑 Padişah: Divan'ın başkanıydı.
- ⚔️ Vezir-i Azam (Sadrazam): Padişahın sağ kolu, devlet işlerinin yürütücüsüydü.
- 🗂️ Vezirler: Günümüzdeki bakanlar gibi farklı alanlardan sorumluydular.
- ✍️ Kazasker: Adalet işlerinden ve eğitimden sorumluydu.
- 💰 Defterdar: Mali işlerden sorumluydu.
- 🖋️ Nişancı: Fermanlara padişahın mührünü basardı ve yazışmaları yapardı.
- ⚓ Kaptan-ı Derya: Deniz kuvvetlerinin komutanıydı.
🗣️ Kararlar Nasıl Alınırdı?
Divan-ı Hümayun'da kararlar alınırken belirli bir süreç izlenirdi:
- 💬 Konunun Sunulması: İlgili görevli, görüşülecek konuyu Divan üyelerine sunardı.
- 🗣️ Müzakere: Divan üyeleri konu hakkında fikirlerini belirtir, tartışırlardı.
- 📝 Oylama (Genellikle Yoktu): Genellikle oylama yapılmazdı. Sadrazam ve diğer önemli üyelerin fikirleri doğrultusunda bir karara varılırdı. Padişahın onayı olmadan karar geçerli olmazdı.
- 📜 Kararın Yazılması: Alınan karar, Nişancı tarafından yazılarak padişahın mührüyle onaylanırdı.
✍️ Önemli Not:
Padişah her zaman Divan toplantılarına katılmazdı. Bazen sadece Kasr-ı Adl denilen, Divan'ı yukarıdan izleyebileceği bir yerden takip ederdi. Böylece, gerekli gördüğünde kararlara müdahale edebilirdi.
🎯 2026 TYT Tarih İçin İpuçları
- 📚 Temel Kavramlar: Divan-ı Hümayun'un ne olduğunu, üyelerini ve görevlerini iyi öğrenin.
- 🕰️ Tarihsel Bağlam: Divan'ın Osmanlı Devleti'ndeki önemini ve zaman içindeki değişimini anlamaya çalışın.
- ❓ Soru Çözümü: Bol bol soru çözerek konuyu pekiştirin.
