Sosyoloji lisans eğitiminizde karşınıza çıkacak temel kavramları bu sözlükte bulabilirsiniz. Sınavlara hazırlanırken bu kavramları anlamak, başarınızı artıracaktır.
📜 Temel Kavramlar
👨👩👧👦 Toplum: Belirli bir coğrafyada yaşayan, ortak bir kültürü paylaşan ve aralarında etkileşim olan insan topluluğudur.
🏛️ Kültür: Bir toplumun paylaştığı değerler, inançlar, normlar, semboller, dil ve maddi nesnelerin bütünüdür.
👥 Sosyal Yapı: Bir toplumdaki bireyler ve gruplar arasındaki düzenli ilişkiler ağıdır.
⚙️ Sosyal Kurumlar: Toplumun temel ihtiyaçlarını karşılamak üzere örgütlenmiş davranış kalıpları ve normlardır (aile, eğitim, din, ekonomi, siyaset gibi).
🤝 Sosyal Etkileşim: Bireylerin birbirleriyle karşılıklı davranış ve iletişim süreçleridir.
🎭 Statü: Bir bireyin toplumdaki konumudur.
role="img" aria-label="Rol"> Rol: Bir statüye sahip bireyden beklenen davranışlardır.
⚖️ Norm: Toplumda davranışları düzenleyen yazılı veya yazısız kurallardır.
✔️ Değer: Bir toplumun doğru, iyi veya arzu edilir olarak kabul ettiği ilkelerdir.
🚫 Sapma: Toplumun normlarına aykırı davranışlardır.
📢 Sosyal Kontrol: Sapmayı önlemek ve toplumsal düzeni sağlamak için kullanılan mekanizmalardır.
👤 Sosyoloji Kuramları
🤔 Pozitivizm: Bilginin sadece bilimsel yöntemlerle elde edilebileceğini savunan yaklaşımdır (Auguste Comte).
💪 Marksizm: Toplumun ekonomik yapısını ve sınıf mücadelelerini temel alan yaklaşımdır (Karl Marx).
🤝 Fonksiyonalizm: Toplumu, birbirine bağımlı parçalardan oluşan bir sistem olarak gören yaklaşımdır (Émile Durkheim).
🧠 Sembolik Etkileşimcilik: Bireylerin semboller aracılığıyla etkileşim kurduğunu ve anlam yarattığını savunan yaklaşımdır (George Herbert Mead).
🌍 Postmodernizm: Modernizmin evrenselci ve akılcı iddialarına karşı çıkan, farklılıkları ve yerel bilgileri vurgulayan yaklaşımdır.
