Gölge ve yarı gölge, ışığın bir yüzeye çarptığında oluşturduğu, görsel sanatların temel taşlarından olan kavramlardır. Bir nesnenin ışığı engellemesi sonucu oluşan bu karanlık alanlar, çizimlerimize derinlik, hacim ve gerçekçilik katmamızı sağlar.
Gölge, bir ışık kaynağının önünde bulunan opak bir nesnenin, ışığın geçişini engellemesiyle oluşan karanlık alandır. Işık kaynağından tamamen uzakta kalan bu bölge, ışık almadığı için en karanlık noktayı temsil eder.
Yarı gölge (penumbra), ışık kaynağının sadece bir kısmından ışık alan, tam gölgeye göre daha aydınlık olan alandır. Genellikle, ışık kaynağı büyük veya birden fazla ışık kaynağı olduğunda ortaya çıkar.
Çizimde gölge ve yarı gölge kullanımı, nesnelere üç boyutlu bir görünüm kazandırmanın en etkili yoludur. Doğru gölgelendirme teknikleriyle, çizimlerinizi daha gerçekçi ve etkileyici hale getirebilirsiniz.
Bir küre çizerken, ışık kaynağının konumunu belirleyin. Işığın en çok vurduğu yer en parlak, tam tersi yer ise en karanlık olacaktır. Yarı gölge, bu iki alan arasında yumuşak bir geçiş sağlar.
(Örnek görsel: Işık soldan geliyorsa, kürenin sol tarafı aydınlık, sağ tarafı gölgede olmalı. Ortada yarı gölge geçişi olmalı.)
Bir kutu çizerken, her bir yüzeyin ışık alma durumuna göre farklı tonlarda gölgelendirme yapın. Işığın doğrudan vurduğu yüzey en açık, diğer yüzeyler ise daha koyu olacaktır. Yüzeyler arasındaki geçişlerde yarı gölge efektini kullanın.
(Örnek görsel: Işık yukarıdan geliyorsa, kutunun üst yüzeyi aydınlık, yan yüzeyleri gölgede olmalı. Yüzeyler arasındaki geçişlerde yumuşak tonlamalar olmalı.)