Kesirlerle toplama işlemi, paydaları eşit olan kesirler arasında kolaylıkla yapılabilir. Eğer paydalar eşit değilse, önce paydaları eşitlememiz gerekir. Şimdi bu konuyu örneklerle pekiştirelim:
Çözüm:
Öncelikle, 1/3 ve 1/4 kesirlerinin paydalarını eşitlemeliyiz. 3 ve 4'ün en küçük ortak katı 12'dir.
1/3 = 4/12 (Payı ve paydayı 4 ile çarptık)
1/4 = 3/12 (Payı ve paydayı 3 ile çarptık)
Şimdi kesirleri toplayabiliriz:
4/12 + 3/12 = 7/12
Cevap: Ayşe ve Mehmet birlikte pizzanın 7/12'sini yedi.
Çözüm:
Yine paydaları eşitlememiz gerekiyor. 5 ve 3'ün en küçük ortak katı 15'tir.
2/5 = 6/15 (Payı ve paydayı 3 ile çarptık)
1/3 = 5/15 (Payı ve paydayı 5 ile çarptık)
Şimdi kesirleri toplayabiliriz:
6/15 + 5/15 = 11/15
Cevap: Bardakta toplam 11/15 litre su olur.
Kesirlerle çıkarma işlemi de toplama işlemine benzer şekilde yapılır. Paydalar eşit olmalıdır. Eşit değilse, önce paydaları eşitleriz, sonra çıkarma işlemini yaparız. İşte birkaç örnek:
Çözüm:
Paydaları eşitleyelim. 4 ve 8'in en küçük ortak katı 8'dir.
3/4 = 6/8 (Payı ve paydayı 2 ile çarptık)
1/8 = 1/8 (Zaten paydası eşit)
Şimdi çıkarma işlemini yapabiliriz:
6/8 - 1/8 = 5/8
Cevap: Tarlanın 5/8'ine buğday, arpa ekilen kısımdan daha fazla ekilmiştir.
Çözüm:
Paydaları eşitleyelim. 6 ve 2'nin en küçük ortak katı 6'dır.
5/6 = 5/6 (Zaten paydası eşit)
1/2 = 3/6 (Payı ve paydayı 3 ile çarptık)
Şimdi çıkarma işlemini yapabiliriz:
5/6 - 3/6 = 2/6
Cevap: Sürahide 2/6 litre ayran kalır. (Bu kesir 1/3 olarak da sadeleştirilebilir.)
Umarım bu örnekler, kesirlerle toplama ve çıkarma işlemlerini daha iyi anlamanıza yardımcı olmuştur. Bol bol pratik yaparak konuyu pekiştirebilirsiniz!