Ortalama hız, bir nesnenin belirli bir mesafeyi ne kadar sürede katettiğini gösteren önemli bir kavramdır. Günlük hayatta, seyahat planlamasından spor analizlerine kadar pek çok alanda karşımıza çıkar. Ortalama hızı doğru bir şekilde hesaplamak, zamanı verimli kullanmamıza ve daha iyi kararlar almamıza yardımcı olur.
Ortalama hız, bir nesnenin belirli bir zaman aralığındaki toplam yer değiştirmesinin, o zaman aralığına oranıdır. Matematiksel olarak ifade etmek gerekirse:
Ortalama Hız = Toplam Yer Değiştirme / Toplam Zaman
Bu formülde:
Bir kişi 100 metrelik bir mesafeyi 20 saniyede koşuyor. Bu kişinin ortalama hızı nedir?
Çözüm:
Ortalama Hız = 100 metre / 20 saniye = 5 metre/saniye
Bu durumda, kişinin ortalama hızı 5 metre/saniyedir.
Bir bisikletli, bir parkurun ilk 2 kilometresini 10 km/sa hızla, sonraki 3 kilometresini ise 15 km/sa hızla tamamlıyor. Bisikletlinin tüm parkur boyunca ortalama hızı nedir?
Çözüm:
Öncelikle her bir bölüm için geçen süreleri hesaplayalım:
Toplam mesafe 2 km + 3 km = 5 km
Toplam süre 0.2 saat + 0.2 saat = 0.4 saat
Ortalama Hız = 5 km / 0.4 saat = 12.5 km/sa
Bisikletlinin tüm parkur boyunca ortalama hızı 12.5 km/sa'tir.
Bir araba bir şehirden diğerine 120 km/sa hızla gidiyor ve aynı yolu 80 km/sa hızla geri dönüyor. Gidiş-dönüş boyunca arabanın ortalama hızı nedir?
Çözüm:
Bu tür sorularda, mesafeyi bilmediğimiz için değişken kullanabiliriz. Şehirler arası mesafeye 'x' diyelim.
Toplam Mesafe = x + x = 2x
Toplam Süre = (x/120) + (x/80) = (2x + 3x) / 240 = 5x / 240 = x / 48
Ortalama Hız = Toplam Mesafe / Toplam Süre = 2x / (x/48) = 2x * (48/x) = 96 km/sa
Arabanın gidiş-dönüş boyunca ortalama hızı 96 km/sa'tir.
Umarım bu örnekler, ortalama hızın nasıl hesaplandığını anlamanıza yardımcı olmuştur. Başarılar!