🎨 Parçalı Fonksiyon Nedir?
Parçalı fonksiyonlar, tanım aralığının farklı kısımlarında farklı kurallarla tanımlanan fonksiyonlardır. Yani, bir fonksiyonun grafiği farklı bölgelerde farklı denklemlerle çizilir.
- 🍎 Tanım Aralığı: Fonksiyonun hangi $x$ değerleri için tanımlı olduğunu gösterir.
- 🍇 Kural: Her bir tanım aralığı için fonksiyonun nasıl hesaplanacağını belirten denklemdir.
💡 TYT'de Karşına Çıkabilecek Örnek Sorular
🤔 Soru 1:
Aşağıdaki parçalı fonksiyonu inceleyelim:
$f(x) =
\begin{cases}
x + 1, & x < 0 \\
x^2, & 0 \leq x \leq 2 \\
4, & x > 2
\end{cases}
$
Buna göre $f(-2) + f(1) + f(3)$ toplamı kaçtır?
- ✅ Çözüm:
- $f(-2)$: $x < 0$ olduğundan, $f(-2) = -2 + 1 = -1$
- $f(1)$: $0 \leq x \leq 2$ olduğundan, $f(1) = 1^2 = 1$
- $f(3)$: $x > 2$ olduğundan, $f(3) = 4$
Toplam: $-1 + 1 + 4 = 4$
🧩 Soru 2:
$g(x) =
\begin{cases}
2x - 3, & x \geq 1 \\
5 - x, & x < 1
\end{cases}
$
olduğuna göre, $g(g(0))$ değeri kaçtır?
- ✅ Çözüm:
- Önce $g(0)$'ı bulalım: $x < 1$ olduğundan, $g(0) = 5 - 0 = 5$
- Şimdi $g(5)$'i bulalım: $x \geq 1$ olduğundan, $g(5) = 2(5) - 3 = 10 - 3 = 7$
Sonuç: $g(g(0)) = 7$
📈 Soru 3:
Aşağıdaki fonksiyonun grafiğini çiziniz:
$h(x) =
\begin{cases}
-x, & x \leq -1 \\
x^2, & -1 < x < 1 \\
1, & x \geq 1
\end{cases}
$
📚 Unutma!
- 🧐 Parçalı fonksiyonlarda, hangi aralıkta olduğunuza dikkat edin.
- ✍️ Her aralık için doğru denklemi kullanın.
- 📊 Grafik çizimlerinde, her parçayı doğru aralıkta çizdiğinizden emin olun.